EU ĐANG GÂY ÁP LỰC LÊN TRUMP: " NẾU ÔNG TIẾP TỤC NÓI DỐI,        THỎA THUẬN  BỊ HỦY BỎ"

Nguồn: Thông tin Báo chí Nghị viện Âu châu , các nghiên cứu riêng (Jan-Frederik Wendt:  Nghị viện Âu châu đang có đưa ra lập trường rõ ràng về thỏa thuận thương mại với Mỹ của Trump. Liệu chiến lược này có hiệu quả? 

Brüssels – Một trở ngại khác đối với thỏa thuận thuế quan giữa EU và Mỹ đã được vượt qua: Hôm thứ Năm  26-3, Nghị viện Âu châu đã thông qua một đạo luật với đa số áp đảo, thực thi các quy định thuế quan đã được đàm phán cho năm 2025, mặc dù có một số điều khoản bảo vệ mới, trong đó có  điều khoản đặc biệt đáng chú ý.

Nghị viện EU muốn buộc Tổng thống Mỹ Donald Trump phải tuân thủ đầy đủ thỏa thuận thương mại, trước khi các quy định có hiệu lực. Với Điều khoản bó buộc, các nghị sĩ nhằm đến mục đích đảm bảo sự giám sát toàn diện của nghị viện, đồng thời luôn tuân thủ các quy tắc của Tổ chức Thương mại Thế giới.

Sau những lời đe dọa mới của Trump, EU muốn có được, quyền đình chỉ về các thỏa thuận thương mại với Mỹ.

Điều này có nghĩa là nếu Mỹ áp đặt thêm thuế quan, hoặc thậm chí chỉ đe dọa, Ủy ban Âu châu có thể đề nghị đình chỉ toàn bộ hoặc một số ưu đãi thương mại. Điều khoản đình chỉ cũng có thể được khởi động, nếu phía Mỹ có ý định làm suy yếu các mục tiêu của thỏa thuận, phân biệt đối xử với các chủ thể kinh tế của EU, đe dọa toàn vẹn lãnh thổ, chính sách đối ngoại hoặc chính sách an ninh của các quốc gia thành viên, hoặc gây sức ép kinh tế.

Với những đề nghị này, Nghị viện Âu châu nhằm mục đích thể hiện sức mạnh. Thông điệp gửi đến Trump rất rõ ràng: Chúng tôi sẽ không bị tống tiền, cả về chính trị lẫn kinh tế. Để đạt được mục tiêu này, các nghị sĩ đang xử dụng tài sản lớn nhất của Âu châu: sức mạnh kinh tế. 

Thị trường EU là thị trường đơn lẻ lớn nhất thế giới, và là thị trường tiêu thụ quan trọng đối với các công ty Mỹ. Đặc biệt, các gã khổng lồ kỹ nghệ từ thung lũng Silicon và những người ủng hộ Trump như Elon Musk, Jeff Bezos và Mark Zuckerberg, kiếm được lợi nhuận đáng kể ở bên kia Đại Tây Dương.

Nghị viện Âu châu dự định thể hiện sức mạnh của mình với những đề xuất này. Hơn nữa, trong thời điểm hỗn loạn chính trị toàn cầu, các văn bản pháp lý hướng đến an ninh và ổn định. Các câu văn dường như thể hiện nỗi nhớ về những ngày xưa tốt đẹp khi pháp quyền còn ngự trị, chứ không phải luật rừng như hiện nay.

Cuộc chiến thương mại của Trump: Nghị sĩ EU ví von bằng trò chơi trẻ con

"Chúng tôi đáp trả sự khó đoán về chính trị của chính quyền Mỹ một cách rõ ràng và dứt khoát bằng một la bàn đáng tin cậy," Sergey Lagodinsky, phó chủ tịch nhóm Greens/EFA và người phát ngôn về chính sách Mỹ của nhóm này, nói với nhóm biên tập của chúng tôi, và thêm rằng: "Thật tốt khi ít nhất một người lớn giữ vững lập trường giữa một trò chơi trẻ con, lần này là EU. Và nếu Donald Trump nói dối và thao túng, thì thỏa thuận sẽ bị hủy bỏ, và chúng ta có thể khởi động cơ chế chống ép buộc đối với Mỹ."

Vẫn còn phải xem liệu người đàn ông thất thường ở White House có đồng ý với yêu cầu này hay không. Bởi vì hành vi của Trump chỉ đáng tin cậy ở một khía cạnh: không đáng tin cậy. 

Thời hoàng kim đã bị Trump cho qua từ lâu rồi - như Thủ tướng Đức Friedrich Merz (CDU) đã chẩn đoán tại Hội nghị An ninh Munich: "Trật tự này, dù không hoàn hảo ngay cả trong thời kỳ tốt đẹp nhất, cũng không còn tồn tại dưới hình thức đó nữa," Thủ tướng nói vào tháng Hai về việc Mỹ rời bỏ trật tự thế giới dựa trên luật lệ.

An ninh của Âu châu phụ thuộc rất nhiều vào nước Mỹ dưới thời Trump.

Và từ khóa "an ninh" càng làm dấy lên nghi ngờ về lập trường rõ ràng của nghị viện. Trong thời đại các siêu cường đối đầu, chính sách thương mại không thể tách rời khỏi địa chính trị. Điều này có nghĩa là trong khi Mỹ và EU đang ở thế cân bằng về kinh tế, an ninh của Âu châu lại phụ thuộc rất nhiều vào quân đội Mỹ, đó là lý do tại sao Liên minh Âu châu chưa bao giờ có thể tận dụng hết sức mạnh kinh tế của mình để chống lại Mỹ. Điều này chỉ thay đổi khi Âu châu có thể tự vệ, điều mà các nước EU hiện không thể làm được.

Tuy nhiên, một phán quyết của Tòa án Tối cao Mỹ vẫn mang lại hy vọng cho người Âu châu: Vào tháng Hai, các thẩm phán đã phán quyết rằng Trump không thể áp đặt thuế quan bằng sắc lệnh hành pháp theo một đạo luật cụ thể. Điều này ảnh hưởng đến một phần lớn các loại thuế nhập cảng hiện hành. Trump ngay lập tức tuyên bố áp đặt thuế quan mới để đáp trả. Tình hình pháp lý tại Hoa Kỳ vẫn chưa rõ ràng.

Nghị viện EU thể hiện sức mạnh trong nước

Với cuộc bỏ phiếu này, các nghị sĩ Nghị viện Âu châu cũng đang gửi một thông điệp rõ ràng trong nước: Vì đa số lớn các nghị sĩ đã bỏ phiếu ủng hộ các điều khoản bảo vệ, báo cáo viên Bernd Lange (SPD) đã nhận được một nhiệm vụ mạnh mẽ cho các cuộc đàm phán,  “và chúng tôi dự định sẽ xử dụng nó một cách tốt nhất có thể”, Chủ tịch Ủy ban Thương mại nói với nhóm biên tập của chúng tôi. Bằng cách này, Nghị viện muốn thể hiện sức mạnh với Hội đồng và Ủy ban, có lẽ cũng vì nhiều nghị sĩ cáo buộc Chủ tịch Ủy ban EU Ursula von der Leyen có phong cách lãnh đạo rất độc đoán và thiếu hợp tác.

“Các nghị sĩ chỉ có thể phê duyệt các điều khoản thương mại của thỏa thuận nếu quy định chứa các điều khoản bảo vệ rất nghiêm ngặt và rõ ràng, và chỉ khi Hoa Kỳ tuân thủ đầy đủ các điều khoản của thỏa thuận. Tôi dự định sẽ kiên quyết bảo vệ nhiệm vụ này trong các cuộc đàm phán”, ông Lange nói. Giờ đây, các nghị sĩ sẽ bắt đầu đàm phán với các chính phủ EU về các chi tiết cuối cùng của luật. 

Vũ Thái An, người lính VNCH, ngày 30-3-2026