CANADA ÁP THUẾ TRẢ ĐŨA LÊN TỚI 50% ĐỐI VỚI CÁC HÀNG HÓA MỸ - CUỘC CHIẾN THƯƠNG MẠI LEO THANG.
Tính đến thứ Ba 8-9, thuế trả đũa của Canada đối với hàng hóa Mỹ trị giá hàng tỷ đô la đã có hiệu lực, làm leo thang thêm cuộc tranh chấp thương mại kéo dài 18 tháng giữa hai nước láng giềng.
Thuế trả đũa của Canada đối với nhiều mặt hàng của Mỹ đã có hiệu lực vào thứ Ba. Đây là phản ứng trước thuế quan của Mỹ đối với các sản phẩm của Canada, được Washington áp đặt sau khi các cuộc đàm phán thương mại giữa hai nước láng giềng đổ vỡ vào tháng trước.
Thuế trả đũa ảnh hưởng đến hàng hóa Mỹ trị giá 27,6 tỷ đô la Canada (17 ty Euro).
Mức thuế 15%, 25% và 50% áp dụng cho hàng trăm sản phẩm, bao gồm thép và nhôm, đồ nội thất, quần áo, mỹ phẩm, thiết bị gia dụng, điện tử, máy móc nông nghiệp và các sản phẩm sữa như phô mai.
Ottawa tuyên bố rằng các biện pháp này phản ánh thuế quan gần đây của Mỹ "từng đô la một" và "từng mức thuế một". Chính phủ đã loại bỏ một số loại hải sản khỏi danh sách ban đầu.
Theo hãng tin AP, thuế quan trả đũa bao gồm khoảng 6% hàng hóa mà Mỹ xuất cảng sang Canada năm 2025.
Canada không chỉ đáp trả bằng thuế quan. Theo AP, 8 trong 10 tỉnh của nước này tiếp tục hạn chế hoặc cấm hoàn toàn việc bán rượu của Mỹ. Theo Hội đồng Rượu mạnh của Hoa Kỳ, xuất cảng rượu mạnh của Mỹ sang Canada đã giảm mạnh hơn 70% so với cùng thời gian với năm ngoái kể từ khi các hạn chế được áp dụng.
Công ty nghiên cứu RBC Economics dự đoán các biện pháp của Canada sẽ có ít tác động đáng kể đến tăng trưởng kinh tế tổng thể của Mỹ. Tuy nhiên, các công ty riêng lẻ của Mỹ có thể bị ảnh hưởng đáng kể hơn bởi thuế quan.
Thuế quan của Mỹ gây ra rủi ro tương đối hạn chế đối với nền kinh tế Canada nói chung. Tuy nhiên, các nhà phân tích chỉ ra rằng chúng sẽ có tác động lớn hơn đáng kể đến các công ty công nghiệp ở miền Trung Canada.
Các loại thuế quan mới được đưa ra sau quyết định của Tổng thống Mỹ Donald Trump, người kể từ ngày 22 tháng 8 đã áp đặt thuế quan trừng phạt 50% đối với hàng hóa Canada có cùng giá trị. Washington biện minh cho điều này bằng cáo buộc "đối xử phân biệt" đối với ngành công nghiệp rượu, ô tô và sữa của Mỹ.
Các biện pháp của Mỹ ảnh hưởng đến nhiều mặt hàng, bao gồm rượu vang, đồ nội thất, sản phẩm sữa, xi măng, quần áo, cần câu cá và thiết bị khúc côn cầu trên băng. Tổng cộng, chúng chiếm khoảng 5,5% sản lượng xuất cảng của Canada sang Hoa Kỳ.
Trump đe dọa Bombardier
Hôm thứ Hai, Trump đe dọa sẽ ngừng bán phi cơ của nhà sản xuất Canada Bombardier tại Mỹ nếu công ty này không chuyển sản xuất sang Hoa Kỳ.
"Không còn bán phi cơ Bombardier tại Hoa Kỳ nữa!" Trump viết bằng chữ in hoa trên nền tảng TruthSocial của mình. Ông không nêu rõ lệnh cấm này sẽ được thực hiện như thế nào.
Hiện tại, hàng nghìn phi cơ Bombardier đang phục vụ trong đội bay nội địa của các hãng hàng không Mỹ.
Bombardier tuyên bố trong một thông cáo báo chí rằng họ đang bảo đảm "hàng chục nghìn việc làm trên khắp Hoa Kỳ", bao gồm cả việc làm trực tiếp tại hơn 20 tiểu bang. Công ty cũng cho biết họ chi hơn 2,5 tỷ đô la (2,1 tỷ euro) mỗi năm cho khoảng 2.800 nhà cung cấp của Mỹ tại 47 tiểu bang.
“Bombardier đánh giá cao mối quan hệ đối tác chặt chẽ với các công ty Mỹ và các nhân viên người Mỹ của mình,” tuyên bố tiếp tục.
Các cuộc đàm phán thương mại vẫn bị đình chỉ.
Các cuộc đàm phán đã đổ vỡ vào ngày 21 tháng 8 sau nhiều ngày đàm phán tại Washington.
Thủ tướng Canada Mark Carney cho biết ông đã đình chỉ các cuộc đàm phán vì các điều kiện của chính quyền Trump là không thể chấp nhận được. Ông nói rằng các nhà đàm phán Mỹ đã đưa ra các hạn chế vào phút cuối, điều này sẽ hạn chế khả năng của Canada trong việc đạt được các thỏa thuận thương mại với các nước khác.
Xung đột hiện đã lan rộng ra ngoài chính sách thương mại. Vào tháng 8, Trump đã ký một sắc lệnh hành pháp yêu cầu chính quyền Mỹ gọi Hồ Ontario, nằm trên biên giới giữa hai nước, là “Hồ America”.
Google và Apple sau đó đã sử dụng tên gọi này cho người dùng ở Mỹ. Tuy nhiên, Canada không công nhận việc đổi tên này.
Carney tuyên bố rằng các cuộc đàm phán có thể được nối lại nếu người Mỹ “ngừng chế giễu, ngừng công kích, ngừng tỏ ra cứng rắn” và coi trọng các cuộc đàm phán.
Tranh chấp thương mại hiện tại bắt đầu sau khi ông Trump trở lại nắm quyền và áp đặt một loạt thuế quan đối với hàng hóa Canada , bất chấp việc ông đã giúp đàm phán và nhiều lần ca ngợi Hiệp định Thương mại Bắc Mỹ (NATC) trong nhiệm kỳ đầu tiên của mình. Nhiều loại thuế quan này vi phạm hiệp định.
Việc vi phạm này đặc biệt nghiêm trọng vì hai nước theo truyền thống là những đối tác thân thiết nhất trên thế giới. Nền kinh tế của họ gắn bó chặt chẽ và họ hợp tác rộng rãi trong lĩnh vực quốc phòng và an ninh.
Sự rạn nứt này đặc biệt đáng chú ý vì hai nước vốn là những đối tác thân cận hàng đầu thế giới. Nền kinh tế của họ gắn kết chặt chẽ, họ hợp tác sâu rộng trong các vấn đề quốc phòng, an ninh và duy trì mối quan hệ văn hóa gắn bó. Trước khi quan hệ trở nên căng thẳng, mỗi ngày có khoảng 400.000 lượt người qua lại biên giới giữa hai nước.
Mặc dù ông Carney nhận được sự ủng hộ rộng rãi của công chúng tại Canada, nhưng nước này vẫn phụ thuộc nhiều vào quốc gia láng giềng. Gần 60% lượng hàng hóa nhập khẩu của Canada đến từ Mỹ, và khoảng 70% hàng xuất khẩu được chuyển đến thị trường Mỹ.
Để hỗ trợ các doanh nghiệp và người lao động bị ảnh hưởng, chính phủ Canada đã công bố gói cứu trợ trị giá 7,5 tỷ đô la Canada (4,6 tỷ Euro).
Vũ Thái An, người lính VNCH, ngày 10-10-2026
