CUỘC ĐỐI ĐẦU Ở BRÜSSELS? MERZ VÀ CÁC ĐỒNG MINH EU MUỐN PHÁ VỠ LỆNH PHONG TỎA CỦA ORBAN 

Tại hội nghị thượng đỉnh thường kỳ đầu tiên của EU trong năm nay vào thứ Năm 19-3, một cuộc đối đầu công khai đang hiện ra giữa Thủ tướng Ungarn Viktor Orban và các nguyên thủ quốc gia và chính phủ như Thủ tướng Đức Friedrich Merz. Bối cảnh là việc Ungarn tiếp tục phong tỏa hàng tỷ Euro viện trợ tài chính của EU dành cho Ukraine.

Orban khẳng định lệnh phong tỏa này sẽ chỉ được dỡ bỏ khi cuộc xung đột về việc gián đoạn nguồn cung dầu của Nga qua đường ống Druzhba được giải quyết. Tuy nhiên, Merz tuyên bố tại Quốc hội Đức hôm thứ Tư 19-3, không nên xem xét đến việc một quốc gia EU nào đang tạo ra lệnh phong tỏa vì lý do chính trị trong nước và do chiến dịch tranh cử đang diễn ra.

EU sẽ đe dọa Orban?

Ông vẫn mơ hồ về việc làm thế nào để thuyết phục Orban nhượng bộ. Có thể ông ta sẽ phải đối mặt với hậu quả tài chính cho đất nước của mình hoặc một thủ tục đình chỉ quyền bỏ phiếu của Ungarn trong Hội đồng Bộ trưởng EU quan trọng.

Chủ tịch Hội đồng EU António Costa gần đây đã mô tả hành động của Orban là hoàn toàn không thể chấp nhận được. Ông ấy cho biết rằng, ông Orban đã phê duyệt khoản vay lên tới 90 tỷ Euro vào tháng 12-2025. Số tiền này nhằm mục đích đáp ứng các nhu cầu tài chính cấp thiết nhất của Ukraine cho đến cuối năm 2027 và cho phép nước này tiếp tục cuộc chiến chống lại Nga.

Không có dầu nào được vận chuyển kể từ tháng Giêng.

Xung đột về việc gián đoạn vận chuyển dầu qua đường ống Druzhba tập trung vào cáo buộc của Ungarn, cho rằng Ukraine đang ngăn cản việc khôi phục hoạt động của đường ống. Đường ống này chạy từ Nga qua Belarus và Ukraine đến Ungarn và Slowakei.

Ukraine bác bỏ các cáo buộc và nhấn mạnh rằng đường ống hiện không thể xử dụng được do ảnh hưởng của các cuộc không kích của Nga. Hôm thứ Ba 17-3, nước này ước tính rằng việc sửa chữa cần thiết sẽ mất khoảng một tháng rưỡi. Một cuộc điều tra độc lập với các chuyên gia EU hiện đang được kỳ vọng sẽ làm rõ tình hình. Tuy nhiên, hôm thứ Tư 18-3, vẫn chưa rõ liệu điều đó có thể ngăn chặn một cuộc xung đột lớn tại hội nghị thượng đỉnh hay không ?.

Tại Brüssels, người ta nghi ngờ rằng ông Orban hy vọng sẽ tạo được động lực trong chiến dịch tranh cử đang diễn ra từ cuộc xung đột hiện tại. Ungarn sẽ bầu cử quốc hội mới vào tháng Tư tới, và các cuộc thăm dò gần đây cho thấy đảng của ông Orban đang giảm sút nhiều so với đối thủ cạnh tranh của ông, là Péter Magyar.

Các cuộc thảo luận cũng xoay quanh Chiến tranh Iran-Mỹ-Israel và Giá năng lượng

Các mục khác trong chương trình nghị sự của hội nghị thượng đỉnh bao gồm Chiến tranh Iran và các cải cách dự kiến ​​nhằm tăng cường khả năng cạnh tranh của nền kinh tế Âu châu. Về Chiến tranh Iran, các cuộc thảo luận sẽ tập trung vào việc EU có thể đóng góp như thế nào vào việc giảm leo thang xung đột. Mối quan ngại đặc biệt được đặt ra là tác động của cuộc xung đột đối với dòng người tị nạn tiềm năng và chi phí năng lượng.

Sự tăng mạnh gần đây của giá dầu và khí đốt cũng đã làm dấy lên cuộc tranh luận về khả năng trợ cấp hoặc áp giá. Tuy nhiên, các quốc gia như Đức rất chỉ trích những lời kêu gọi can thiệp thị trường theo hướng này.

Các quốc gia như Ba Lan muốn nới lỏng hệ thống giao dịch khí thải (ETS)

Những bất đồng lớn cũng tồn tại liên quan đến hệ thống giao dịch khí thải nhà kính (ETS), theo đó một số công ty phải mua chứng chỉ để phát thải khí gây hại cho khí hậu. Ngành kỹ nghệ sản xuất đã chỉ trích hệ thống này, trong số những lý do khác, vì nó làm tăng chi phí sản xuất, khiến các công ty bên ngoài EU khó cạnh tranh hơn.

Các quốc gia như Ba Lan và Áo đang thúc đẩy việc nới lỏng các quy định, trong khi các quốc gia như Tây Ban Nha và Thụy Điển lại yêu cầu duy trì hệ thống hiện hành. Bộ trưởng Môi trường Đức Carsten Schneider (SPD) gần đây đã ủng hộ những điều chỉnh nhỏ, ví dụ, về giới hạn lượng khí thải CO2 mà một nhà máy kỹ nghệ được phép phát thải để nhận chứng chỉ miễn phí. Ông tuyên bố rằng tất cả các biện pháp khác đều đã được chứng minh là hiệu quả. Các biện pháp khác nhằm giảm giá năng lượng cho doanh nghiệp và người tiêu dùng bao gồm giảm thuế, phí và lệ phí lưới điện, cũng như tăng cường trợ cấp của nhà nước.

Vũ Thái An, người lính VNCH, ngày 20-3-2026