TRANH CHẤP TAIWAN: TRUNG QUỐC CẤM XUẤT CẢNG MỘT SỐ MẶT HÀNG SANG NHẬT BẢN

Bắc Kinh/Tokyo, ngày 6 tháng 1 (Reuters) – Trung Quốc đang leo thang các hành động chống lại Nhật Bản trong việc tranh chấp về Đài Loan.

Theo một tuyên bố được Bộ Thương mại Bắc Kinh công bố hôm thứ Ba 6-1, việc xuất cảng các mặt hàng được gọi là hàng hóa lưỡng dụng sang Nhật Bản bị cấm ngay lập tức. Việc xuất cảng cho người dùng quân sự hoặc cho các mục đích góp phần tăng cường năng lực quân sự của Nhật Bản sẽ bị cấm. Các tổ chức hoặc cá nhân từ bất kỳ quốc gia nào vi phạm lệnh cấm sẽ phải chịu trách nhiệm pháp lý, tuyên bố cho biết thêm.

Hàng hóa được cho là lưỡng dụng, đó là các sản phẩm, kỹ nghệ hoặc Sơftare có thể được xử dụng cho cả mục đích dân sự và quân sự. Một ví dụ điển hình là các Chip máy tính hiệu năng cao có thể được xử dụng trong một máy tính xách tay thông thường cũng như trong hệ thống dẫn đường của hỏa tiễn. Chính phủ Trung Quốc vẫn chưa nêu rõ những mặt hàng nào thuộc diện hạn chế mới. Danh mục kiểm soát xuất cảng hàng hóa lưỡng dụng của Trung Quốc bao gồm khoảng 1.100 mặt hàng, trong đó có ít nhất 7 loại nguyên tố đất hiếm trung bình và nặng như Samarium, Gadolinium, Terbium, Dysprosium và Lutetium. Theo công ty nghiên cứu Capital Economics, Trung Quốc cung cấp khoảng 60% lượng nhập cảng đất hiếm của Nhật Bản. Một Blog trên mạng xã hội Trung Quốc có quan hệ mật thiết với nhà nước, trích dẫn nguồn tin nội bộ, cho biết Trung Quốc đang xem xét siết chặt các hạn chế xuất cảng đối với đất hiếm.

Một quan chức chính phủ Nhật Bản mô tả động thái này với Reuters là "mang tính biểu tượng". Cho đến nay, Trung Quốc đã tránh gây tổn hại nghiêm trọng đến nền kinh tế Nhật Bản. Với bước đi mới này, Bắc Kinh có thể đang nhắm đến việc làm gia tăng chỉ trích trong nước đối với Thủ tướng Sanae Takaichi, vị quan chức này cho biết, người yêu cầu giấu tên. Bộ Ngoại giao và Bộ Thương mại Nhật Bản chưa đưa ra bình luận ngay lập tức. Theo Tổ chức Thương mại Quốc tế Nhật Bản (JETRO), hậu quả của các hạn chế xuất cảng rất khó đánh giá, vì Trung Quốc chưa cung cấp danh sách các mặt hàng bị ảnh hưởng.

Quan hệ giữa hai nền kinh tế lớn nhất Á châu đã xấu đi đáng kể vào năm ngoái sau khi Thủ tướng mới của Nhật Bản, bà Takaichi, nhậm chức. Vào tháng 11, bà Takaichi không loại trừ khả năng một cuộc tấn công tiềm tàng của Trung Quốc vào Đài Loan, có thể dẫn đến phản ứng quân sự từ phía Nhật Bản. Trung quốc đã phản ứng bằng những lời chỉ trích gay gắt, việc hủy bỏ các buổi biểu diễn của các nghệ sĩ Nhật Bản và kêu gọi tẩy chay du lịch đến Nhật Bản. Việc nhập cảng hải sản Nhật Bản cũng bị cấm.

Giới lãnh đạo cộng sản ở Bắc Kinh coi Đài Loan, một quốc gia dân chủ, là một phần lãnh thổ của mình và không loại trừ khả năng thống nhất bằng vũ lực. Những tuyên bố của các chính trị gia nước ngoài cao cấp có thể được hiểu là ủng hộ độc lập cho Đài Loan thường xuyên dẫn đến các cuộc phản đối ngoại giao từ phía Trung Quốc. Hầu hết các quốc gia, bao gồm cả Nhật Bản và Đức, không duy trì quan hệ ngoại giao chính thức với Đài Loan như một phần của chính sách "Một Trung Quốc", nhưng họ vẫn duy trì các liên lạc không chính thức.

Vũ Thái An, người lính VNCH, ngày 6-1-2026