THỔ NHĨ KỲ RA MẮT HỎA TIỄN LIÊN LỤC ĐỊA ĐẦU TIÊN VỚI TẦM BẮN LÊN TỚI 6.000 KM

Tại triển lãm quốc phòng SAHA 2026, Thổ Nhĩ Kỳ đã giới thiệu Yıldırımhan, một hỏa tiễn liên lục địa (ICBM) có khả năng đạt tốc độ Mach 25 và mang theo đầu đạn nặng 3 tấn. Các cuộc thử nghiệm bay hiện vẫn đang chờ thực hiện.

Tại triển lãm quốc phòng SAHA 2026 diễn ra ở Istanbul, Trung tâm Nghiên cứu và Phát triển thuộc Bộ Quốc phòng Thổ Nhĩ Kỳ lần đầu tiên đã công bố một loại hỏa tiễn liên lục địa (ICBM).

Yıldırımhan được thiết kế để đạt tầm bắn 6.000 km, cho phép nó tấn công các mục tiêu trên phạm vi rộng lớn bao trùm Âu châu, Nga, Trung Đông, Phi châu và Ấn Độ. Theo tin của *Defence Network*, Bộ trưởng Quốc phòng Yaşar Güler đã đích thân tham dự buổi giới thiệu này.

Với Yıldırımhan, Thổ Nhĩ Kỳ đặt mục tiêu gia nhập vào nhóm các quốc gia đặc biệt sở hữu năng lực hỏa tiễn đạn đạo liên lục địa. Theo các đánh giá hiện tại, nhóm này hiện chỉ bao gồm Hoa Kỳ, Nga, Trung Quốc, Pháp, Vương quốc Anh, Ấn Độ và Bắc Hàn, mặc dù hỏa tiễn Jericho III của Israel cũng được coi là đạt hoặc vượt ngưỡng tầm bắn 5.500 km của một ICBM, tùy thuộc vào các ước tính cụ thể về tầm bắn.

"Việc đạt được khoảng cách này là một niềm tự hào," ông Güler tuyên bố, theo ghi nhận của *Warsight*. Với giọng điệu ít ngoại giao hơn, ông nói thêm: "Đừng ai nghi ngờ rằng chúng tôi sẽ xử dụng nó mà không chút do dự nếu tình thế đòi hỏi."

Bốn động cơ, nhiên liệu tự cháy

Yıldırımhan được vận hành bởi bốn động cơ hỏa tiễn nhiên liệu lỏng, xử dụng Nitơ Tetroxit (N₂O₄) làm chất Oxy hóa và Dimethylhydrazine bất đối xứng (UDMH) làm nhiên liệu.

Sự kết hợp nhiên liệu tự cháy (Hypergolic) này, trong đó cả hai thành phần sẽ tự bốc cháy ngay khi tiếp xúc với nhau, có khả năng lưu trữ lâu dài và cũng đang được xử dụng trong các hệ thống hỏa tiễn của Nga và Trung Quốc.

Theo Bộ Quốc phòng Thổ Nhĩ Kỳ, trung tâm R&D chịu trách nhiệm dự án hiện đang tự sản xuất các loại nhiên liệu này ngay trong nước. Tùy thuộc vào từng giai đoạn bay, hỏa tiễn có thể đạt tốc độ từ Mach 9 đến Mach 2, tức là nhanh gấp 25 lần tốc độ âm thanh trong giai đoạn đến gần mục tiêu cuối cùng, tương đương với vận tốc hơn 30.000 km/h. Bộ Quốc phòng cho biết hỏa tiễn có khả năng mang theo đầu đạn nặng tới 3.000 kg. Việc phóng  hỏa tiễn dự kiến ​​sẽ được thực hiện từ một Xe vận chuyển, dựng,  phóng (TEL) cơ động, được đặt trên rơ-moóc.

Đã hoàn tất thử nghiệm trong phòng thí nghiệm, chờ thử nghiệm bay

Tuy nhiên, tình hình liên quan đến dự án Yıldırımhan thể hiện được chính xác những gì giới quan sát đã ghi nhận đối với các sản phẩm quốc phòng khác của Thổ Nhĩ Kỳ được trưng bày tại triển lãm SAHA: cho đến nay, mới chỉ có mô hình được giới thiệu, chứ chưa phải là một hệ thống vũ khí đã qua thử nghiệm bay thực tế.

Theo các tuyên bố mà Bộ Quốc phòng đưa ra với tờ *Sözcü*, các thử nghiệm trong phòng thí nghiệm đã hoàn tất, và các thử nghiệm thực địa đang diễn ra đúng theo kế hoạch. Tuy nhiên, vẫn chưa có bất kỳ thử nghiệm bay nào được xác nhận chính thức.

Yıldırımhan gia nhập vào danh sách một loạt các dự án phát triển hỏa tiễn của Thổ Nhĩ Kỳ. Chỉ vài tháng trước, Ankara đã công bố Tayfun Block 4, một loại hỏa tiễn tầm trung có khả năng bay siêu thanh, với các thông số kỹ thuật về hiệu suất vẫn chưa được xác nhận chính thức.

So với dòng hỏa tiễn Tayfun, Yıldırımhan đại diện cho một bước nhảy vọt đáng kể, cả về tầm bắn, tốc độ lẫn khả năng mang tải trọng.

Những đồn đoán về vũ khí hạt nhân

Khả năng mang tải trọng lên tới 3 tấn của hỏa tiễn này đã thu hút sự chú ý đặc biệt từ giới chuyên gia. Đối với các loại đạn dược chính xác thông thường được triển khai ở tầm bắn liên lục địa, mức tải trọng như vậy được coi là cao một cách bất thường. Về nguyên tắc, loại hỏa tiễn này cũng có thể mang theo các đầu đạn hạt nhân, một khả năng mà phía Thổ Nhĩ Kỳ đã không đề cập chính thức tại Istanbul.

Thổ Nhĩ Kỳ hiện không sở hữu vũ khí hạt nhân riêng. Tuy nhiên, theo trang *Defence Network*, ngay từ năm 2019, Tổng thống Erdoğan đã đặt câu hỏi: "Tại sao chúng ta lại không được sở hữu vũ khí hạt nhân?", đồng thời kêu gọi một trật tự thế giới mà trong đó hoặc là tất cả mọi quốc gia đều có vũ khí hạt nhân, hoặc là không một quốc gia nào được phép sở hữu.

Việc liệu Yıldırımhan có thể đóng vai trò như một nền tảng khởi đầu cho một chương trình hạt nhân tiềm năng của Thổ Nhĩ Kỳ hay không vẫn còn là một câu hỏi bỏ ngỏ. Dù sao đi nữa, tiềm năng về khả năng răn đe, hay thậm chí là một mối đe dọa, do loại hỏa tiễn này tạo ra đã trở thành một thực tế hiện hữu rõ ràng.

Vũ Thái An, người lính VNCH, ngày 9-5-2026