CÔNG TY MBDA RA MẮT HỎA TIỄN HÀNH TRÌNH MỚI CỦA ÂU CHÂU CÓ      TẦM BẮN HƠN 1000 KM -  NHẰM THAY THẾ  CHO TOMAHAWK CỦA MỸ  

Nguồn tin từ FOCUS Online: Nhà thầu quốc phòng Âu châu MBDA vừa giới thiệu một loại hỏa tiễn hành trình mới với tầm bắn vượt quá 1.000 km tại triển lãm quốc phòng Eurosatory ở Paris. Mẫu NCM-LCM Mk2 được chế tạo để tấn công các mục tiêu nằm sâu sau chiến tuyến và có thể phóng đi từ các bệ phóng di động. Hệ thống được xử dụng trên mặt đất, dự kiến ​​sẽ sẵn sàng hoạt động từ năm 2029.

Về MBDA

MBDA S.A.S. là tên viết tăt của (Matra BAe Dynamics Alenia) là một công ty quốc phòng Âu châu chuyên chế tạo và sản xuất hỏa tiễn dẫn đường, với các hoạt động tại Pháp, Vương quốc Anh, Ý, Đức và Tây Ban Nha. Công ty được thành lập vào năm 2001 thông qua việc sát nhập Aérospatiale-Matra Missiles (thuộc Tập đoàn Airbus), bộ phận hỏa tiễn của Alenia Marconi Systems và Matra BAe. Tính đến năm 2011, công ty có khoảng 10.000 nhân viên, đạt doanh thu hàng năm là 3 tỷ Euro và sở hữu lượng đơn đặt hàng tồn đọng trị giá 10,5 tỷ Euro. Kể từ tháng 2 năm 2006, các cổ đông của công ty bao gồm Airbus (trước đây là EADS) nắm giữ 37,5% cổ phần, BAE Systems (37,5%) và công ty Leonardo của Ý (25%).

Theo nhà sản xuất, xe để phóng loại hỏa tiễn có thể di chuyển đến một địa điểm chưa được chuẩn bị trước, thành lập vị trí khai hỏa và sẵn sàng phóng 4 quả hỏa tiễn trong vòng chưa đầy 15 phút. Sau đó, đơn vị này có thể nhanh chóng di chuyển sang vị trí khác, bởi các bệ phóng cố định rất dễ bị đối phương phát giác và trở thành mục tiêu tấn công của máy bay không người lái (UAV) cũng như các hệ thống phản pháo trong chiến tranh đương đại.

Theo tạp chí chuyên môn *Interesting Engineering*, hỏa tiễn hành trình mới được chế tạo để tấn công các mục tiêu sau:

Các trung tâm chỉ huy ở xa

Hệ thống phòng không

Hệ thống cơ sở tiếp tế ở hậu phương

Các cơ sở hạ tầng trọng yếu.

Loại hỏa tiễn hành trình mới , chính là lời đáp trả của Âu châu  đối với Tomahawk của Hoa Kỳ.

MBDA cho biết hỏa tiễn này cũng có thể được kết hợp vào các đợt tấn công hổn hợp xử dụng nhiều nền tảng khác nhau. Tàu chiến, tàu ngầm và các hệ thống mặt đất di động có thể đồng loạt tấn công cùng một mục tiêu. Điều này sẽ giúp Âu châu tiến gần hơn tới việc sở hữu năng lực vốn trước đây chủ yếu chỉ dành cho các hệ thống của Mỹ như Tomahawk.

Hỏa tiễn hành trình mới có thể trở nên ngày càng quan trọng đối với Âu châu hơn, trong bối cảnh kế hoạch khai triển hỏa tiễn Tomahawk của Mỹ tại Đức ngày càng trở nên bấp bênh. Gần đây xuất hiện thông tin cho thấy Tổng thống Donald Trump có thể không có ý định tiếp tục khai triển  loại hỏa tiễn hành trình tầm xa này, một kế hoạch vốn đã được thống nhất dưới thời chính quyền Tổng thống Biden.

Độ chính xác cao ngay cả khi không có tín hiệu GPS ổn định

Mẫu mới của loại hỏa tiễn này được chế tạo đặc biệt để xác định vị trí mục tiêu ngay cả trong môi trường nhiễu điện tử mạnh. Các chiến trường đương đại thường có sự hiện diện của các bộ phận gây nhiễu và hệ thống làm giả tín hiệu GPS. Do đó, MBDA không chỉ dựa vào tín hiệu vệ tinh. Hỏa tiễn xử dụng kết hợp các phương thức: dẫn đường quán tính, dẫn đường theo địa hình, định vị vệ tinh và đầu dò hồng ngoại hình ảnh.

Trong giai đoạn cuối của hành trình bay, hệ thống sẽ đối chiếu khu vực mục tiêu với các hình ảnh tham chiếu đã được lưu trữ. Điều này bảo đảm  duy trì độ chính xác khi tấn công ngay cả khi tín hiệu vệ tinh bị gây nhiễu hoặc bị mất. Nhà sản xuất MBDA mô tả hỏa tiễn này có khả năng duy trì độ chính xác "ngay cả trong môi trường tác chiến điện tử bị đối phương gây nhiễu mạnh". Ngoài ra, công ty còn nhấn mạnh đến hệ thống chống nhiễu mới, hệ thống điện tử hàng không được tối tân hóa và các hệ thống điện tử phục vụ nhiệm vụ đã được cải tiến, tất cả đều được chế tạo cho các kịch bản tác chiến cường độ cao.

Tầm bay thấp, cùng kết hợp khả năng tàng hình và tác chiến

Khác với các loại vũ khí siêu thanh, NCM-LCM Mk2 không dựa vào tốc độ cao. Hỏa tiễn này được chế tạo để vượt qua hệ thống phòng thủ của đối phương chủ yếu nhờ khả năng bay tầm thấp; nó bám sát địa hình, tận dụng đồi núi, thung lũng và đường bờ biển để ẩn mình trước sự phát giác của Radar. MBDA cho biết phần mũi được trang bị lại hệ thống điện tử mới, cho phép hỏa tiễn bay ở độ cao thấp hơn nữa, kết hợp với các tính năng giúp giảm thiểu tín hiệu phản xạ Radar.

Các hệ thống đáng chú ý khác của công ty

Những hệ thống nổi tiếng nhất của tập đoàn quốc phòng này bao gồm hỏa tiễn hành trình Taurus và "người anh em" hợp tác giữa Anh và Pháp là Storm Shadow (SCALP); cả hai đều được chế tạo để thực hiện các đòn tấn công chính xác vào các cơ sở hạ tầng được bảo vệ kiên cố nằm sâu trong lãnh thổ đối phương. 

Vũ Thái An, người lính VNCH, ngày 19-6-2026  

NGHỊ SĨ ĐẢNG CẦM QUYỀN ĐỨC LO NGẠI  VỀ NHIỆM VỤ CỦA QUÂN ĐỘI ĐỨC TẠI EO BIỂN HORMUZ 

Berlin (tin dts) – Trong nội bộ "liên minh cầm quyền" (CDU/CSU và SPD), đang xuất hiện sự phản đối đối với kế hoạch của chính phủ liên bang về việc trình Quốc hội (Bundestag) phê chuẩn nhiệm vụ điều động quân đội Đức (Bundeswehr) tới Eo biển Hormuz trước kỳ nghỉ hè. Thông tin này được mạng lưới báo chí "Redaktionsnetzwerk Deutschland" (ấn bản ngày thứ Năm) đăng tải, dẫn nguồn tin từ liên minh cầm quyền.

Theo báo cáo, vào chiều thứ Tư 17-6, ông Géza Andreas von Geyr, Quốc vụ khanh Bộ Ngoại giao và ông Sebastian Hartmann (thuộc đảng SPD) – Quốc vụ khanh Nghị viện tại Bộ Quốc phòng, đã trình bày kế hoạch này với các thành viên chủ chốt của Ủy ban Đối ngoại và Ủy ban Quốc phòng. Họ lý ​​giải cho tiến độ nhanh này bằng việc Đức muốn thể hiện cam kết đối với liên minh xuyên Đại Tây Dương trước thềm hội nghị thượng đỉnh NATO diễn ra vào ngày 7 và 8 tháng 7. 

Trước đó, Đức đã khai triển tàu rà phá thủy lôi "Fulda" và tàu tiếp liệu "Mosel" tới khu vực Đông Địa Trung Hải.

Trong buổi họp, các nghị sĩ thuộc khối Liên minh (CDU/CSU) và đảng SPD cho biết họ chưa biết rõ được về thỏa thuận đạt được giữa Mỹ và Iran. Hơn nữa, họ nhấn mạnh rằng các hành động thù địch giữa các bên liên quan phải chấm dứt hoàn toàn và sự an toàn của binh sĩ Đức phải được bảo đảm. Để làm được điều này, họ cần biết những quốc gia nào khác sẽ tham gia và họ sẽ đóng góp những nguồn lực quân sự nào. Cuối cùng, họ lập luận rằng một cơ sở pháp lý quốc tế vững chắc cùng sự đồng thuận của Iran là những điều kiện tiên quyết để Quốc hội thông qua kế hoạch.

Trước đó, Thủ tướng Friedrich Merz (CDU) từng tuyên bố rằng chính phủ liên bang sẵn sàng bảo đảm một lệnh ngừng bắn hoặc đình chiến và đang soạn thảo văn bản quy định nhiệm vụ cho mục tiêu đó. Trước đây, quan điểm nhất quán của họ là cần phải có một thỏa thuận hòa bình và một nghị quyết ủy quyền từ Liên Hợp Quốc.

Hiện tại, chính phủ liên bang đề nghị lấy nghị quyết của Liên Hợp Quốc (do Bahrain đệ trình và được thông qua vào ngày 11 tháng 3) làm cơ sở cho sứ mệnh này. Qua đó, văn bản nghị quyết có đề cập đến Eo biển Hormuz ở một số đoạn và tái khẳng định rằng, theo luật pháp quốc tế, các quốc gia thành viên Liên Hợp Quốc có quyền "bảo vệ tàu thuyền của mình trước các cuộc tấn công và hành động khiêu khích, bao gồm cả những hành động xâm phạm quyền và tự do hàng hải." 

Tuy nhiên, trong nội bộ các nhóm nghị sĩ thuộc liên minh cầm quyền, vẫn tồn tại sự hoài nghi về việc liệu nghị quyết này có đủ cơ sở pháp lý hay không ?. Agnieszka Brugger, Phó chủ tịch nhóm nghị sĩ của đảng Xanh, trước đó đã tuyên bố rằng họ sẽ không trao cho chính phủ một "tấm séc trắng".

Vũ Thái An, người lính VNCH, ngày 19-6-2026 

 TRUMP TUYÊN BỐ "NÉU KHÔNG CÓ TÔI, SẼ KHÔNG CÓ ISRAEL NÀO CẢ"

Nguồn tin từ Dagens.de: Mối quan hệ giữa Tổng thống Mỹ Donald Trump và Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu từng có thời kỳ tốt đẹp hơn hiện tại.

Các nhà lãnh đạo của hai đồng minh truyền thống này dường như đang theo đuổi những cách hành động khác nhau, đối với tình hình liên quan đến Iran: Ông Trump ca ngợi thỏa thuận sơ bộ đã đạt được với Iran (nhằm mở đường cho các cuộc đàm phán sâu hơn) là một thắng lợi, trong khi các quan chức Israel lại lên án gay gắt thỏa thuận này của Trump.

Thậm chí còn có tranh cãi về việc ai thực sự là người khơi mào xung đột: Liệu Mỹ có tự mình thực hiện cuộc tấn công, hay quân đội Mỹ đã tấn công Iran theo kế hoạch của Israel?

Mặc dù ông Trump vẫn khẳng định mình có mối quan hệ tốt đẹp với ông Netanyahu, nhưng những bình luận của Tổng thống tại hội nghị thượng đỉnh G7 cho thấy ông tin rằng Israel cần phải hành động theo ý muốn của Mỹ.

Một lời cảnh báo gay gắt

Trump nói, "Nếu không có tôi, sẽ chẳng có Israel nào cả, bởi vì không có vị tổng thống nào khác sẵn sàng làm những gì tôi đã làm. Israel lẽ ra đã bị san phẳng từ lâu nếu tôi không can thiệp," ông nhấn mạnh. Những phát biểu này làm nổi bật căng thẳng đã leo thang trong nhiều tuần qua giữa hai chính trị gia về cách ông Netanyahu giải quyết cuộc xung đột.

Ông Trump cho rằng cuộc giao tranh "cứ kéo dài mãi không dứt." "Và khi điều đó xảy ra, nó tạo ra hình ảnh có nhiều ảnh hưởng cho thỏa thuận lớn,  đó chính là thỏa thuận với Iran," ông nói thêm.

Những cuộc thảo luận kín

Căng thẳng không chỉ dừng lại ở phạm vi công khai. Trang Axios cho biết, ông Netanyahu hoàn toàn không được thông báo về thỏa thuận hòa bình của Mỹ với Iran. Thông tin này sau đó đã được Bộ trưởng An ninh Quốc gia Israel, Itamar Ben-Gvir, xác nhận; ông nhấn mạnh rằng Israel không hề tham gia vào quá trình xây dựng thỏa thuận này. 

Căng thẳng bùng phát dữ dội vào đầu tháng này trong một cuộc điện đàm gay gắt, khi ông Trump được cho là đã mắng ông Netanyahu là "đồ điên khùng," và nói thêm: "Ông lẽ ra đã phải ngồi tù nếu không có tôi. Tôi đang cứu cái mạng của ông đấy. Giờ thì ai cũng ghét ông. Ai cũng ghét Israel vì chuyện này."

Có lúc, Tổng thống Mỹ được cho là đã hét lên công khai: "Ông đang làm cái quái gì thế?" Sau đó, ông Trump đã xác nhận việc mình xử dụng những lời lẽ gay gắt này. "Israel không phải là bên phục tùng"

Sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump công bố thỏa thuận với Iran vào sáng sớm thứ Hai 15-6, một làn sóng phản ứng giận dữ đã lan rộng trong giới chính trị Israel.

Những lời chỉ trích gay gắt nhất đến từ một chính trị gia cánh hữu nổi bật. Bộ trưởng An ninh Quốc gia Israel, ông Itamar Ben-Gvir, đã lập tức chỉ trích thỏa thuận này và khẳng định rõ ràng rằng đất nước ông sẽ không mù quáng tuân theo sự dẫn dắt của Washington.

Vũ Thái An, người lính VNCH, ngày 19-6-2026  

   ĐỨC VÀ ANH QUỐC HỢP TÁC SẢN XUẤT MỘT SIÊU TĂNG CHALLENGER 3 

Nguồn tin từ POPNEXUS cho biết : Nhanh nhẹn, sở hữu hỏa lực mạnh và là thành quả hợp tác giữa Đức và Anh, để chế tạo chiếc siêu tăng Challenger 3 được kỳ vọng sẽ thiết lập những tiêu chuẩn mới cho NATO với tư cách là một siêu tăng hiện đại. Được phát triển bởi liên doanh Rheinmetall BAE Systems Land, mẫu xe này kết hợp kỹ nghệ tối tân của Đức với công ty chuyên môn quốc phòng của Anh. Mặc dù chưa chính thức đi vào hoạt động, quá trình thử nghiệm đang diễn ra rất tích cực. Điều gì khiến "gã khổng lồ" chạy bằng xích này trở nên đặc biệt và nguồn gốc của nó bắt nguồn từ đâu?

Đây là lần thứ 4 một mẫu xe tăng Anh mang tên "Challenger". Mẫu đầu tiên xuất hiện trong Thế chiến II, được phát triển dựa trên khung gầm xe tăng Cromwell. Mẫu A30 Challenger được Quân đội Anh đưa vào xử dụng năm 1944; xe có tốc độ cao nhưng lớp giáp khá mỏng, đây là tiền thân sơ khai của các dòng xe tăng chiến đấu chủ lực của Anh. 

Nhìn lại quá khứ vê lịch sử nguồn gốc tên gọi

Đây là lần thứ 4 một mẫu xe tăng Anh mang tên "Challenger". Mẫu đầu tiên xuất hiện trong Thế chiến II, được phát triển dựa trên khung gầm xe tăng Cromwell. Mẫu A30 Challenger được Quân đội Anh đưa vào xử dụng năm 1944; xe có tốc độ cao nhưng lớp giáp khá mỏng, đây là tiền thân sơ khai của các dòng xe tăng chiến đấu chủ lực của Anh.

Từ Chiến tranh Lạnh đến Sa mạc: Challenger 1

Đi vào hoạt động năm 1983, Challenger 1 đóng vai trò xương sống cho lực lượng thiết giáp Anh trong suốt thập niên 1990. Xe đã chứng minh được năng lực trong các cuộc xung đột như Chiến tranh Vùng Vịnh năm 1991, gây ấn tượng mạnh nhờ lớp giáp dày và đại pháo nòng dài 120mm. Là một phương tiện bền bỉ, được bảo vệ tốt với tổng cộng 420 chiếc được sản xuất, đây chính là mẫu xe mở đầu cho dòng Challenger; quá trình phát triển tiếp theo của nó đã trực tiếp dẫn đến sự ra đời của Challenger 2.

Người tiền nhiệm trực tiếp: Challenger 2

Challenger 2 được đưa vào hoạt động trong quân đội Anh và Oman năm 1998; quá trình sản xuất kéo dài đến năm 2002, và các nỗ lực tối tân hóa vẫn tiếp tục cho đến năm 2025. Về mặt kỹ thuật, xe có trọng lượng 64 tấn, xử dụng giáp Chobham kiên cố và đạt tốc độ tối đa 59 km/h trên đường bộ. Mẫu xe tăng mạnh mẽ từng tham chiến tại Iraq này hiện đang dần nhường lại vị trí cho Challenger 3.

Challenger 3: Khả năng tác chiến phối hợp cùng xe tăng NATO

Challenger 3 được trang bị pháo tháp hoàn toàn mới, kết hợp hệ thống điều khiển hỏa lực kỹ thuật số và hệ thống quang học ngắm bắn, đã được cải tiến. Tuy nhiên, nâng cấp đáng kể nhất chính là loại pháo nòng trơn 120mm của Rheinmetall L55A1 mới, có khả năng thích hợp băn với các loại đạn tiêu chuẩn của NATO. Điều này tạo điều kiện thuận lợi cho các hoạt động tác chiến phối hợp với các loại xe tăng như Leopard 2 và Abrams.

Kích thước, trọng lượng và hệ thống động lực

Với chiều dài 11,5 mét, chiều rộng 3,5 mét và trọng lượng chưa đến 66 tấn, Challenger 3 cần một động cơ mạnh mẽ: động cơ diesel V12 công suất từ ​​1.200 đến 1.500 mã lực mang lại tầm hoạt động khoảng 500 km, bảo đảm khả năng cơ động tốt bất chấp khối lượng lớn của xe. Xe vẫn đáp ứng được các giới hạn tải trọng cầu đường hiện hành trong khi vẫn cung cấp mức độ bảo vệ cao.

So sánh với Leopard: Một khoản đầu tư hiệu quả về chi phí

Anh đã đặt mua 148 chiếc xe tăng Challenger 3. Tổng chi phí phát triển tính đến nay là khoảng 1,2 tỷ USD. Con số này tương đương khoảng 7,9 triệu USD mỗi chiếc, một mức đầu tư tương đối thấp so với Leopard 2A7+, mẫu xe có giá ước tính khoảng 11 triệu USD.

Khi nào Challenger 3 sẽ đi vào hoạt động?

Tám nguyên mẫu đầu tiên của mẫu xe tăng mới này đã được bàn giao vào đầu năm 2024 và hiện đang trải qua quá trình thử nghiệm tại Đức. Việc sản xuất hàng loạt dự kiến ​​bắt đầu vào năm 2025, với kế hoạch đạt khả năng tác chiến ban đầu vào năm 2027; Challenger 3 dự kiến ​​sẽ đi vào hoạt động đầy đủ vào năm 2030. 

Vũ Thái An, người lính VNCH, ngày 19-6-2026

 ÂU CHÂU CÓ MỘT GIẢI PHÁP THAY THẾ STARSHIP  RẤT HIỆU QUẢ 

Nguồn: CEAS Space Journal – Hỏa tiễn càng lớn thì tỷ lệ tải trọng hữu ích so với tổng khối lượng càng thấp. Starship của SpaceX là minh chứng rõ nét cho nguyên lý này. Một nghiên cứu khác của Đức đã đưa ra một giải pháp thay thế từ Âu châu, hiệu quả hơn nhiều so với Starship, dựa trên một khái niệm tái xử dụng khác biệt.

Để chứng minh điều này, các nhà nghiên cứu từ Trung tâm Hàng không Không Gian Đức (DLR) đã phân tích dữ liệu đo đạc từ xa (Telemetry) công khai của 4 chuyến bay thử nghiệm đầu tiên của Starship. Nghiên cứu của họ, được công bố trên tạp chí *CEAS Space Journal*, cho thấy các mẫu hiện tại của Starship có thể đưa khoảng 59 tấn hàng hóa lên quỹ đạo Trái đất tầm thấp ở chế độ tái xử dụng hoàn toàn. 

Con số này tương đương với năng lực của hỏa tiễn Falcon Heavy ở chế độ xử dụng một lần. Một mẫu trang bị động cơ Raptor 3 có thể đạt mức 115 tấn ở chế độ tái xử dụng và lên tới 188 tấn ở chế độ xử dụng một lần.

Trái ngược với "gã khổng lồ" này, khái niệm RLV C5 của Âu châu áp dụng một cách xử dụng khác: đưa 70 tấn hàng hóa lên quỹ đạo với tổng khối lượng chỉ bằng 1/3 so với Starship. Với cấu trúc này kết hợp tầng đẩy có cánh, có khả năng tái xử dụng (từ dự án SpaceLiner) với một tầng trên xử dụng một lần. Sau khi tách tầng, tầng đẩy này sẽ lướt trong khí quyển và được một máy bay bay ở tốc độ cận âm bắt giữ ngay trên không trung. Phương pháp này loại bỏ nhu cầu mang theo nhiên liệu để thực hiện hạ cánh thẳng đứng, qua đó dành lại khối lượng cho tải trọng hữu ích.

Các số liệu về kết quả rất đáng chú ý. Starship nặng hơn gấp 3 lần so với RLV C5 tại thời điểm phóng, nhưng tỷ lệ tải trọng trên nhiên liệu, tính theo mỗi tấn nhiên liệu tiêu thụ để đạt tới quỹ đạo, chỉ ở mức 40% đối với chế độ tái xử dụng. Trong khi đó, RLV C5 đạt mức 74%. Sự khác biệt này bắt nguồn từ cấu trúc tái sử dụng một phần, giúp giảm bớt trọng lượng. Tuy nhiên, năng lực vận tải khổng lồ của Starship lại khiến nó trở nên lý tưởng cho các dự án quy mô lớn như xây dựng căn cứ trên Mặt trăng hoặc Hỏa tinh, nơi mà thể tích vận chuyển được ưu tiên hơn hiệu suất nhiên liệu. Đối với Âu châu, RLV C5 đại diện cho một bước đệm trung gian, tận dụng các kỹ nghệ đang được nghiên cứu trong khuôn khổ chương trình SpaceLiner. Điều này cho phép Âu châu sở hữu năng lực phóng hạng nặng độc lập mà không cần đầu tư ngay lập tức vào kỹ nghệ tái xử dụng toàn bộ hệ thống.

Phương pháp thu hồi bằng cách bắt giữ trên không có vẻ như đến từ tương lai, nhưng thực tế DLR đã nghiên cứu nó trong nhiều năm qua. Một chiếc mphi cơ cỡ lớn bay ở tốc độ cận âm sẽ thu giữ tầng đẩy ngay trong quá trình bay, nhờ đó loại bỏ được nhu cầu về khối lượng bổ sung như nhiên liệu dùng để hãm tốc. Mặc dù đầy thách thức về mặt kỹ thuật, phương pháp này dựa trên các khái niệm đã có sẵn và có thể được phát triển nhanh hơn so với một hệ thống có khả năng tái xử dụng hoàn toàn.

Một giải pháp thay thế từ châu Âu, hiệu quả hơn Starship

Như các tác giả đã lưu ý, RLV C5 mang lại một lộ trình hiệu quả để Âu châu có thể tự chủ phát triển năng lực phóng hỏa tiễn siêu hạng với khả năng tái xử dụng một phần. Tuy nhiên, Starship hiện đã bắt đầu bay thử nghiệm, dù vẫn còn những khiếm khuyết, trong khi RLV C5 mới chỉ tồn tại trên bản vẽ.

Vũ Thái An, người lính VNCH, ngày 19-6-2026 

ÔNG RUTTE THỰC HIỆN SỨ MẠNG LIÊN QUAN ĐẾN TRUMP:  NATO NỔ LỰC XOA DỊU BẤT ĐỒNG TRƯỚC THỀM HỘI NGHỊ THƯỢNG ĐỈNH

Tổng thư ký NATO Mark Rutte sẽ tới Washington vào tuần tới. Theo thông tin Euronews có được, các thành viên trong liên minh đang nỗ lực xoa dịu căng thẳng xuyên Đại Tây Dương trước thềm hội nghị thượng đỉnh thường niên của NATO vào tháng 7.

Các cuộc thảo luận dự kiến ​​sẽ tập trung vào những nỗ lực do Âu châu dẫn đầu nhằm khôi phục quyền tự do hàng hải tại eo biển Hormuz, sau khi Mỹ và Iran đạt được thỏa thuận chấm dứt xung đột.

Ông Rutte ủng hộ quyền tự do hàng hải tại eo biển Hormuz

"Việc khôi phục quyền tự do đi lại qua eo biển Hormuz sẽ là một bước tiến lớn," ông Rutte phát biểu trước các phóng viên tại trụ sở NATO ở  Brüssel vào thứ Tư 17.6.

"Tôi biết rằng nhiều đồng minh sẵn sàng ủng hộ sứ ​​mệnh này thông qua sáng kiến ​​do Pháp và Vương quốc Anh dẫn đầu," ông nói thêm.

Chuyến thăm của ông Rutte, dự kiến ​​diễn ra từ ngày 23 đến 25 tháng 6, diễn ra trong bối cảnh các đồng minh đang chuẩn bị cho hội nghị thượng đỉnh mà giới chức NATO hy vọng sẽ diễn ra với sự đoàn kết cao hơn sau nhiều tháng căng thẳng xuyên Đại Tây Dương.

Ông Rutte đưa ra những nhận định này trước cuộc họp của các bộ trưởng quốc phòng NATO tại Brüssel vào thứ Năm, một cột mốc quan trọng khác hướng tới hội nghị thượng đỉnh. Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Pete Hegseth dự kiến ​​sẽ tham dự cuộc họp này.

Chuyến đi tới Washington diễn ra sau nhiều tháng căng thẳng

Theo các nguồn tin trong liên minh, ông Rutte hy vọng sẽ cải thiện quan hệ giữa Washington và các đối tác NATO. Động thái này diễn ra sau nhiều tháng căng thẳng do các nước Âu châu phản đối chiến dịch quân sự của Mỹ và Israel nhắm vào Iran.

Giới chức nhấn mạnh rằng thỏa thuận giữa Mỹ và Teheran đã làm giảm nguy cơ hội nghị thượng đỉnh tháng 7 biến thành cuộc đối đầu giữa Tổng thống Donald Trump và các nhà lãnh đạo Âu châu. "Hiện đã có một thỏa thuận sơ bộ giúp chúng ta có vị thế khởi đầu tốt hơn," một quan chức NATO chia sẻ với Euronews. Ông nói thêm rằng ông Trump "sẽ ở vị thế thuận lợi hơn sau khi thỏa thuận hòa bình với Iran được xác nhận."

Nguồn tin này nói thêm: "Hãy thẳng thắn nhìn nhận: bất cứ khi nào tình hình tại Iran leo thang, các đồng minh NATO đều phải gánh chịu hậu quả nặng nề nhất."

Ông Trump đã phản ứng giận dữ sau khi một số quốc gia NATO ban đầu từ chối cho phép lực lượng Mỹ xử dụng các căn cứ tại Âu châu để tiếp nhiên liệu và thực hiện các hoạt động khác liên quan đến nhiệm vụ.

Các quốc gia khác, bao gồm Đức, đã cho phép quân đội Mỹ ử dụng không hạn chế Căn cứ Không quân Ramstein ở bang Rheinland-Pfalz. Các cuộc tấn công bằng máy bay không người lái và hỏa tiễn nhắm vào Iran đã được điều động từ căn cứ này.

Quan hệ càng trở nên xấu đi sau khi Thủ tướng Friedrich Merz chỉ trích cách Washington giải quyết cuộc xung đột ở Iran không có chiến lược cụ thể. Ông Trump đã đáp trả bằng cách cắt giảm sự hiện diện quân sự của Mỹ tại Đức và công khai chỉ trích các đồng minh mà theo quan điểm của ông là đã không ủng hộ chiến dịch này.

"Dù có nhận được sự ủng hộ hay không, thì có một điều tôi có thể khẳng định , và tôi cũng đã nói với họ điều đó: Chúng tôi sẽ ghi nhớ chuyện này," ông Trump phát biểu với các phóng viên trên chuyên cơ Không lực Một vào tháng Ba.

Hội nghị thượng đỉnh NATO tại Ankara dự kiến ​​sẽ đưa ra các cam kết mới

Ông Trump dự kiến ​​sẽ đến Ankara để tham dự hội nghị thượng đỉnh vào ngày 7 và 8 tháng 7. Tại đây, các nước đồng minh dự định cam kết tiếp tục tăng chi tiêu quốc phòng và mở rộng đáng kể quy mô sản xuất vũ khí.

"Chúng ta cần thêm lực lượng, thêm nguồn lực và một nền tảng kỹ nghê vững mạnh hơn nhiều," ông Rutte phát biểu trước thềm cuộc họp cấp bộ trưởng.

"Điều đó có nghĩa là chúng ta phải liên tục tăng chi tiêu quốc phòng."

Hầu hết các đối tác NATO đã cam kết tham gia chiến dịch do Pháp và Vương quốc Anh dẫn đầu nhằm mở lại eo biển Hormuz. Một số quốc gia đã triển triển các đơn vị đến khu vực này, bao gồm tàu ​​hộ vệ, tàu rà phá thủy lôi và lực lượng an ninh.

Âu Châu và Canada sẽ gánh vác nhiều trách nhiệm hơn

Một trọng tâm khác của hội nghị thượng đỉnh là chuyển giao thêm trách nhiệm về an ninh NATO và an ninh xuyên Đại Tây Dương cho Âu châu và Canada. Mỹ đã thông báo với các đối tác về ý định cắt giảm một số năng lực quân sự đã cam kết với liên minh.

Các năng lực này bao gồm máy bay ném bom tầm xa như B-2 và B-52. Pentagon cũng dự kiến ​​sẽ giảm số lượng máy bay chiến đấu F-16 và F-35 dành cho các hoạt động của NATO.

Các nước đồng minh dự kiến ​​sẽ chứng minh tiến độ đạt được mục tiêu chi 5% sản lượng kinh tế cho quốc phòng, một mục tiêu đã được thống nhất tại hội nghị thượng đỉnh NATO năm ngoái ở The Hague.

Các nguồn tin chia sẻ với Euronews rằng ông Rutte ngày càng cảm thấy thất vọng trước sự thiếu tiến triển tại một số thủ đô. Ông dự định sẽ thúc đẩy mạnh mẽ vấn đề này trong những tuần tới.

Vũ Thái An, người lính VNCH, ngày 19-6-2026  

NATO TRANG BỊ HỎA TIỄN PHÒNG THỦ CỦA Ý TRÊN LÃNH THỔ THỔ NHĨ KỲ 

Bộ Quốc phòng Thổ Nhĩ Kỳ (MSB) đã công bố kế hoạch khai triển hệ thống phòng không SAMP/T của Ý tới Căn cứ Không quân Chính số 3 tại Konya, nằm trong khuôn khổ kế hoạch phòng thủ thường trực của NATO. Động thái này nhằm tăng cường năng lực phòng không của liên minh. SAMP/T (viết tắt của Surface-to-Air Missile Platform/Terrain - Hệ thống hỏa tiễn địa không) là hệ thống phòng không và phòng thủhoar tiễn tầm trung đến tầm xa do Ý và Pháp cùng hợp tác phát triển.

Hệ thống này xử dụng các loại hỏa tiễn Aster 15 và Aster 30, cung cấp khả năng bảo vệ 360 độ trước phi cơ, trực thăng, máy bay không người lái (UAV) và đặc biệt là hỏa tiễn đạn đạo chiến thuật. Hệ thống được sản xuất bởi liên danh Eurosam , một liên doanh giữa các công ty quốc phòng MBDA và Thales.

Các thành phần chủ chốt bao gồm hỏa tiễn đánh chặn Aster 30 và hệ thống Radar đa năng Arabel. Nhờ xử dụng hỏa tiễn Aster 30, có tốc độ lên tới Mach 4,5, hệ thống có thể đánh chặn hỏa tiễn đạn đạo chiến thuật ở khoảng cách hơn 100 km, bên cạnh khả năng đối phó với phi cơ, hỏa tiễn hành trình và UAV. Các tổ hợp hỏa tiễn cơ động này có thể được  kết hợp hoàn toàn vào mạng lưới phòng không của NATO thông qua đường truyền dữ liệu Link 16.

Nhờ hệ thống Radar phát giác mục tiêu 3 chiều, chúng duy trì được xác suất đánh chặn cao ngay cả trong môi trường có nhiễu điện tử mạnh. Do vị trí chiến lược của Thổ Nhĩ Kỳ, Konya được coi là một trong những địa điểm quan trọng nhất đối với hệ thống phòng không của NATO. Liên minh này cũng đang vận hành các hệ thống Patriot tại Malatya và Incirlik. Căn cứ Không quân Chính số 3 tại Konya là một trong những căn cứ được liên minh xử dụng thường xuyên nhất cho các hoạt động của NATO và các cuộc tập trận quốc tế. Phòng không Thổ Nhĩ Kỳ

Trước mối đe dọa từ hỏa tiễn đạn đạo, Thổ Nhĩ Kỳ đã đề nghị NATO hỗ trợ về phòng không và phòng thủ hỏa tiễn. Trong giai đoạn 2013-2015, Mỹ đã khai triển hệ thống Patriot tại Gaziantep, Đức khai triển tại Kahramanmaraş và Hòa Lan khai  triển tại Adana. Kể từ năm 2015, các tổ hợp Patriot của Tây Ban Nha đã bảo vệ Căn cứ Không quân Incirlik, trong khi hệ thống SAMP/T của Ý đã hoạt động tại Kahramanmaraş từ năm 2016.

Sau khi các hệ thống của đồng minh dần được rút đi, Ankara bắt đầu tìm kiếm giải pháp quốc gia của riêng mình. Ngay từ năm 2013, Thổ Nhĩ Kỳ đã đề nghị mua tên lửa Patriot từ đối tác NATO là Mỹ để đáp ứng nhu cầu phòng không mặt đất. Tuy nhiên, các cuộc đàm phán đã thất bại do bất đồng về vấn đề chuyển giao kỹ thuật và giá cả. Ankara cho rằng việc NATO khai triển lực lượng tạm thời không thể đáp ứng các yêu cầu dài hạn của nước này.

Hệ quả là các chương trình phát triển hệ thống phòng không chiến lược nội địa đã được khai triển. Việc Nga bàn giao hệ thống phòng không S-400 vào năm 2019 đã khiến mâu thuẫn leo thang thành một trong những cuộc khủng hoảng nghiêm trọng nhất trong lịch sử NATO. Sau thương vụ này, Mỹ đã loại Thổ Nhĩ Kỳ khỏi chương trình F-35 và áp đặt các biện pháp trừng phạt theo Đạo luật Chống lại Kẻ thù của Mỹ thông qua Trừng phạt (CAATSA). Do hệ thống S-400 không được kết hợp vào mạng lưới phòng không của NATO, việc vận hành hệ thống này vẫn là vấn đề gây tranh cãi cho đến nay.

Căng thẳng với Iran

Thời điểm khai triển kế hoạch tại Konya thể hiện tình hình an ninh hiện tại trong khu vực. Vào tháng 3, các đơn vị của NATO đã đánh chặn một số hỏa tiễn đạn đạo phóng từ Iran đang hướng về không phận Thổ Nhĩ Kỳ. Theo Bộ Quốc phòng Thổ Nhĩ Kỳ và NATO, các hệ thống phòng thủ hỏa tiễn  của liên minh đóng tại Đông Địa Trung Hải đã được khai triển để đối phó với mối đe dọa đối với Thổ Nhĩ Kỳ.

Các sự việc này đã bộc lộ những lỗ hổng trong hệ thống phòng không của Thổ Nhĩ Kỳ, một thực tế cũng được NATO thừa nhận. Hệ thống SAMP/T, vốn cũng được xử dụng trong cuộc chiến tại Ukraine thời gian gần đây, đóng góp đáng kể vào an ninh không phận của nhiều quốc gia NATO, bao gồm cả Thổ Nhĩ Kỳ, thông qua các khẩu đội được khai triển.

Hội nghị thượng đỉnh NATO sắp tới

Trong bối cảnh an ninh căng thẳng, vấn đề này dự kiến ​​sẽ là trọng tâm tại hội nghị thượng đỉnh NATO diễn ra ở Thổ Nhĩ Kỳ vào ngày 7 và 8 tháng 7. Do đó, giới quan sát coi việc khai triển hệ thống SAMP/T của Ý tại Konya không chỉ là một biện pháp quân sự, mà còn là tín hiệu mang tính biểu tượng về sự đoàn kết trong nội bộ liên minh.

Vũ Thái An, người lính VNCH, ngày 19-6-2026