Thứ Hai, 14 tháng 9, 2026

 NGA TẤN CÔNG UKRAINE CÁCH BIÊN GIỚI BA LAN CHỈ 800 MÉT- LÀ MỘT THÀNH VIÊN EU VÀ NATO 

Artikel von Sven Lemkemeyer (Tagesspiegel), ngày 13-9: Ít nhất một xe vận tải đã bị phá hủy trong một cuộc tấn công gần trạm kiểm soát biên giới tại Yagodyn-Dorohusk. Theo một báo cáo, một cố vấn của Bộ trưởng Quốc phòng cũng bị ảnh hưởng bởi các sự kiện ở miền tây Ukraine.

Theo các báo cáo từ Warschau và Kiew, một cuộc tấn công bằng máy bay không người lái do lực lượng của lãnh đạo Điện Kremlin Vladimir Putin thực hiện đã diễn ra vào đêm Chủ nhật 13-9, ngay sát biên giới với Ba Lan, là một quốc gia thành viên EU và NATO. Các báo cáo truyền thông cho biết một xe tải đã bị tấn công vào sáng sớm Chủ nhật trên lãnh thổ Ukraine, cách cửa biên giới Yagodyn-Dorohusk khoảng 800 mét. Một trạm xăng và một đoàn tàu cũng bị tấn công.

Yagodyn-Dorohusk là một trong những cửa biên giới quan trọng nhất của Ukraine. Vô số xe tải vượt qua biên giới bên ngoài của EU tại đây mỗi ngày: viện trợ quân sự của Tây phương và nhiều hàng hóa được vận chuyển vào Ukraine, và nhiều hàng xuất cảng rời khỏi đất nước. Nơi đây cũng nổi tiếng trong những năm gần đây vì các vụ phong tỏa liên tục của các tài xế xe vạn tải Ba Lan.

Người phát ngôn của lực lượng biên phòng khu vực Ba Lan, Dariusz Sienicki, đã xác nhận vụ tấn công. "Một máy bay không người lái đã tấn công một chiếc xe tải, khiến nó bị phá hủy", đài truyền hình RMF24 dẫn lời ông nói. Bộ Nội vụ Ba Lan cũng tuyên bố, theo cổng thông tin Onet, rằng đã có các cuộc tấn công bằng máy bay không người lái của Nga ở phía biên giới Ukraine.

Cơ quan thông tấn Ukraine Euromaidan được cho là đã đăng tải một video, cho thấy một chiếc xe vận tải đang bốc cháy. Theo cổng thông tin UNN, một trạm xăng cũng bị tấn công. Tổng thống Ukraine Volodymyr Selenskyy cũng viết trên hãng thông tấn rằng một trạm xăng đã bị hư hại.

Hãng thông tấn Reuters, trích dẫn các nguồn tin Ba Lan, cũng đưa tin về một vụ tấn công gần biên giới. Cửa biên giới đã tạm thời đóng cửa trong suốt cuộc tấn công. Một phần lớn viện trợ quân sự và hàng viện trợ nhân đạo của Tây phương vào Ukraine qua các cửa biên giới với Ba Lan.

Theo hãng thông tấn Đức (dpa), Bộ Quốc phòng Nga tại Moscow sáng nay đã xác nhận các cuộc tấn công vào cơ sở hạ tầng đường sắt ở miền tây Ukraine, cùng với các mục tiêu khác. Bộ này cho biết, các cuộc tấn công này đảm bảo việc vận chuyển vật tư quân sự từ các nước Âu châu.

Các cửa biên giới của Ukraine ở phía tây đã liên tục bị quân đội Nga tấn công kể từ mùa hè. Mặc dù các cửa biên giới này nằm cách xa tiền tuyến, nhưng chúng rất quan trọng đối với nền kinh tế của đất nước. Trong những tuần gần đây, một số cửa biên giới sang các nước láng giềng Moldau và Rumänien đã bị tấn công.

Trong nhiều tháng, Ukraine cũng liên tục tấn công các kho hàng thuộc về nhà bán lẻ trực tuyến Wildberries, thường được gọi là "Amazon của Nga". Các cuộc tấn công có chủ đích vào cơ sở hạ tầng dân sự được coi là tội ác chiến tranh theo luật quốc tế.

“Đây là sự khủng bố của Putin, gõ cửa trực tiếp EU và NATO. Những kẻ man rợ Nga đang ở ngay trước cửa nhà các bạn, hỡi các đối tác thân mến”, Bộ trưởng Ngoại giao Ukraine Andriy Sybiha viết trên nền tảng X.

Theo đài truyền hình RMF24 và Onet, Không quân Ba Lan đã điều động máy bay chiến đấu để đáp trả các cuộc tấn công của Nga vào miền tây Ukraine. Theo Reuters, các thông báo cảnh báo đã được gửi đi ở một số khu vực biên giới và còi báo động đã được vang lên.

Tại vùng Volyn, một đầu máy xe lửa chở khách đã bị máy bay không người lái tấn công cách biên giới Ba Lan 2 km, theo báo cáo của Đường sắt Nhà nước Ukraine (Ukrzaliznytsia). Chuyến tàu đang chạy trên tuyến Kyiv-Warschau. Đầu máy xe lửa đã bị bốc cháy. Không có ai bị thương.

Theo Der Spiegel, một trong những cố vấn thân cận nhất của Thủ tướng Friedrich Merz (CDU) cũng bị ảnh hưởng bởi các cuộc tấn công của Nga; ông đang đi trên một chuyến tàu đêm trên cùng tuyến đường. Günter Sautter, cố vấn chính sách đối ngoại và an ninh tại Văn phòng Thủ tướng, được cho là đang đi từ thủ đô Ukraine đến Ba Lan trên chuyến tàu này.

Sautter, một cố vấn của Merz, dường như đã ở trên chuyến tàu đó.

Khoảng 5 giờ sáng, chuyến tàu thuê riêng đã bị dừng lại gần biên giới Ba Lan. Do các cuộc tấn công bằng máy bay không người lái ở khu vực biên giới, một phần của đoàn tàu đã được di tản.

Theo báo cáo, ông Sautter đã ở Kiew cùng các cố vấn an ninh từ Anh, Pháp và Ý, cũng như chính phủ của Tổng thống Volodymyr Selenskyy, để thảo luận về các cuộc đàm phán hòa bình có thể xảy ra với Nga. Hôm thứ Bảy 12-9, ông cũng tham dự hội nghị an ninh quốc tế YES, diễn ra trong một hầm trú ẩn của một khách sạn hạng sang.

"Những cuộc tấn công bằng máy bay không người lái này là hành động khủng bố mù quáng chống lại thường dân Ukraine và là sự leo thang nguy hiểm trong cuộc chiến của Putin," Robin Wagener, một thành viên của Đảng Xanh trong Quốc hội Đức, cho biết.

Ông Robin Wagener, nghị sĩ thuộc đảng Xanh tại Quốc hội Đức (Bundestag), cũng có mặt trên chuyến tàu đặc biệt này. Vị nghị sĩ đã vô cùng bàng hoàng trước các cuộc tấn công. "Những cuộc tấn công bằng máy bay không người lái này là hành động khủng bố bừa bãi nhắm vào dân thường Ukraine và là sự leo thang nguy hiểm trong cuộc chiến của ông Putin," ông Wagener chia sẻ với tạp chí này.

Ông Wagener coi các cuộc tấn công này là hành động khiêu khích nhắm vào những bên ủng hộ Ukraine. "Nga đang ngày càng trở nên tàn bạo và châm ngòi cho xung đột ngay tại biên giới của Liên minh Âu Châu (EU) và NATO. Chúng ta cần phải đặt ra những giới hạn rõ ràng đối với hành động khủng bố này," ông Wagener nhấn mạnh.

Thủ tướng Ba Lan Tusk cảnh báo về các cuộc tấn công của Nga

Thủ tướng Ba Lan Donald Tusk đã triệu tập một nhóm xử lý khủng hoảng vào chiều hôm đó. Ngay trong ngày thứ Năm 10-9, Thủ tướng đã đưa ra cảnh báo đanh thép về nguy cơ Nga tấn công sườn phía đông của EU. Theo tạp chí *Politico*, tại cuộc họp báo sau hội nghị các nhà lãnh đạo Nhóm Visegrád ở Bratislava vào thứ Năm, ông cho biết mình đã nhận được một "báo cáo khá chi tiết" từ CIA về những sự kiện có thể xảy ra trong những tháng tới.

"Chúng ta phải lường trước nhiều kịch bản khác nhau," ông Tusk nói. "Cả Ba Lan và toàn Âu châu đều phải sẵn sàng cho các khả năng khác nhau liên quan đến tình hình không chỉ ở mặt trận Nga-Ukraine mà còn dọc theo sườn phía đông của EU."

Báo cáo cũng đề cập rằng một sự việc đã xảy ra vào thứ Tư 9-9. Theo ông Tusk, một "mối đe dọa trực tiếp" đã được ngăn chặn vào tối thứ Tư tại một cửa biên giới giáp với Ukraine. Ông không nêu rõ sự việc xảy ra tại cửa biên giới nào trong số 18 cửa biên giới giữa Ba Lan và Ukraine.

Vũ Thái An, người lính VNCH, ngày 15-9-2026    

 VÌ AI CŨNG "CỨ NÀI NỈ" MÃI - NÊN ÔNG TRUMP QUYẾT ĐỊNH DỠ BỎ THUẾ QUAN ĐỐI VỚI RƯỢU WHISKEY

Ông Trump giải thích với đám đông người hâm mộ Golf đang reo hò tại một giải đấu ở Ireland rằng, ai cũng đã nói chuyện và "cứ nài nỉ" ông về vấn đề thuế quan đối với rượu Whiskey Ireland. Sau đó, ông tuyên bố sẽ dỡ bỏ mức thuế này.

Kết thúc chuyến thăm Ireland, Tổng thống Mỹ Donald Trump thông báo sẽ dỡ bỏ mức thuế 10% áp lên rượu Whiskey Ireland. Ông Trump đưa ra thông báo này vào Chủ nhật 13-9, trước đám đông người hâm mộ Golf ai cũng "cứ nài nỉ" mãi, nên ông Trump quyết định dỡ bỏ thuế quan đối với rượu Whiskey.

Nhà lãnh đạo Ireland Micheál Martin và tay Golf hàng đầu Shane Lowry đã đề cập vấn đề thuế quan này với ông. "Và ai cũng cứ nài nỉ tôi về chuyện đó, họ nói: 'Ông có thể giúp tôi một việc được không? Chuyện đang diễn ra thật bất công quá'." Mọi người đều đề nghị ông hủy bỏ mức thuế này. "Và tôi đã nói, thay mặt cho Hợp chủng quốc Hoa Kỳ: Tôi sẽ dỡ bỏ thuế quan đối với rượu Whiskey Ireland," ông Trump phát biểu trong tiếng reo hò vang dội của đám đông.

Mức thuế này hiện đang được áp dụng như một phần trong các biện pháp thuế quan đối với tất cả các loại rượu vang và rượu mạnh xuất cảng từ EU sang Mỹ. Hiệp hội Rượu Whiskey Ireland (IWA) đã hoan nghênh thông báo này. "Không gì minh chứng rõ nét cho mối quan hệ thương mại giữa Mỹ và Ireland hơn là rượu Whiskey Ireland," Giám đốc IWA, ông Eoin O'Caitin, cho biết trong một tuyên bố. Hiệp hội mong chờ việc khai triển  đầy đủ thông báo này.

Vũ Thái An, người lính VNCH, ngày 15-9-2026   

 CƠ QUAN TÌNH BÁO QUÂN SỰ UKRAINE: TÀU HỘ TỐNG HỎA TIỄN NGA BỊ ĐÁNH TRÚNG VÀ BỐC CHÁY GẦN NOVOROSSIYSK

Artikel von Cedric Kienhöfer (FOCUS Online), ngày 12-9:  Theo tuyên bố từ phía Ukraine, nước này đã thực hiệc cuộc tấn công tàu hộ tống *Admiral Essen* của Nga tại cảng Novorossiysk vào đêm ngày 9 tháng 9 năm 2026. Con tàu này thuộc Hạm đội Biển Đen và có khả năng phóng hỏa tiễn hành trình Kalibr.

Hải quân Ukraine cho biết cuộc tấn công được thực hiện với sự phối hợp của các binh chủng khác thuộc quân đội Ukraine. Theo báo cáo, quân đội của họ đã tấn công tàu hộ tống này bằng hỏa tiễn hành trình Neptune. Cơ quan Tình báo Quân sự Ukraine (HUR) cho biết một đám cháy đã bùng phát tại phần cấu trúc thượng tầng của con tàu trong quá trình thực hiện chiến dịch phối hợp.

Vụ tấn công tàu *Admiral Essen* – Ghi nhận các vụ nổ và hỏa hoạn

Theo thông tin từ phía Ukraine, cú đánh đã trúng vào phần cấu trúc thượng tầng của con tàu. Hình ảnh từ kênh Telegram Exilenova+ được cho là cho thấy chiếc tàu hộ tống đang neo đậu tại cảng sau vụ tấn công. Tuy nhiên, mức độ thiệt hại thực tế vẫn chưa thể được xác minh độc lập.

Theo chuyên trang *Maritime Executive*, hình ảnh vệ tinh trong những ngày gần đây xác nhận rằng tàu *Admiral Essen* đang neo đậu tại Novorossiysk vào thời điểm xảy ra vụ tấn công. Tuy nhiên, hiện chưa có thông tin đáng tin cậy nào về mức độ thiệt hại.

Các video lan truyền trên mạng xã hội Nga cho thấy cảnh tượng nổ, hỏa hoạn và hoạt động phòng không dữ dội. *Maritime Executive* đưa tin rằng các nhà phân tích khi xem xét dữ liệu vệ tinh nguồn mở cũng phát hiện thiệt hại tại ít nhất một cầu cảng trong khu vực cảng này.

Ukraine tấn công thêm các mục tiêu khác tại Nga

Theo báo cáo của Ukraine, tàu hộ tống này không phải là mục tiêu duy nhất trong vụ tấn công. Một số mục tiêu quân sự khác của Nga cũng được cho là đã bị tấn công trong cùng đêm đó, bao gồm:

một máy bay chiến đấu trên hạm Su-33

một trực thăng Mi-8

một đài radar Kasta-2E2

một đài radar 92N6 thuộc hệ thống phòng không S-300 hoặc S-400

Tầm quan trọng của con tàu đối với Ukraine

*Admiral Essen* là tàu hộ tống thuộc Dự án 11356R, hay còn gọi là lớp *Admiral Grigorovich*. Con tàu được hạ thủy vào năm 2014 và sau đó được hoạt động trong Hạm đội Biển Đen. Tàu này từng tham gia các đợt tấn công của Nga tại Syrien vào năm 2017 và được khai triển trong cuộc chiến chống lại Ukraine kể từ năm 2022.

Hệ thống vũ khí của tàu bao gồm hỏa tiễn hành trình Kalibr, hệ thống phòng không Shtil-1 và pháo hạm A-190 cỡ nòng 100mm. Theo *Maritime Executive*, chiếc khinh hạm này đã thoát hiểm trong gang tấc trước một quả hỏa tiễn Neptune vào những tháng đầu của cuộc chiến và vẫn tiếp tục hoạt động dù bị hư hại.

Năm 2023, Nga đã di dời các thành phần chủ chốt của Hạm đội Biển Đen từ Sevastopol đến Novorossiysk. Trước đó, Ukraine đã gia tăng đáng kể áp lực lên các căn cứ tại Krim thông qua các cuộc tấn công bằng máy bay không người lái và hỏa tiễn.

Hỏa tiễn Neptune từng được sử dụng để tấn công tàu *Moskva*

Neptune là loại hỏa tiễn hành trình chống hạm của Ukraine. Theo các dữ liệu hiện có, hệ thống này được thiết kế để tấn công các tàu có lượng giãn nước lên tới 5.000 tấn và có thể phóng từ đất liền, trên biển hoặc từ trên không.

Ukraine từng sử dụng hỏa tiễn Neptune để tấn công tàu tuần dương *Moskva* của Nga vào tháng 4 năm 2022. Vào cuối năm 2025, Tổng thống Volodymyr Selenskyy cũng xác nhận sự tồn tại của một phiên bản hiện đại hóa với tầm bắn xa hơn. Hệ thống "Neptune-D" được thiết kế để bay xa tới 1.000 km nhờ sử dụng hỏa tiễn hành trình RK360L và mang theo đầu đạn nặng 260 kg.

Vũ Thái An, người lính VNCH, ngày 15-9-2026 

  "TRÍ TUỆ PHI NHÂN LOẠI":  CÁC CƠ QUAN TÌNH BÁO MỸ ĐÃ CÓ KẾ HOẠCH DỰ PHÒNG

Artikel von Ceren Balantekin ( Moin.de), ngày 11-9: Điều gì sẽ xảy ra nếu nhân loại đột nhiên phát hiện ra, một cách chắc chắn, rằng mình không đơn độc? Theo thông tin, chính phủ Mỹ đã chuẩn bị sẵn sàng cho chính kịch bản này. Nhà tâm lý học Jennice Vilhauer đã chia sẻ thông tin này trên trang Substack của bà.

Là thành viên của Hội đồng Cố vấn Khoa học về UAP, bà cho biết mình đã tham dự một cuộc họp tại Văn phòng Giám đốc Tình báo Quốc gia (ODNI) vào ngày 31 tháng 8. Tại đó, hội đồng được thông báo rằng chính phủ đã có kế hoạch ứng phó trong trường hợp sự tồn tại của một "trí tuệ phi nhân loại" được xác nhận.

Điều này nghe có vẻ rất ấn tượng. Tuy nhiên, điều đó hoàn toàn không có nghĩa là Washington đã chứng minh được sự tồn tại của sự sống ngoài Trái Đất hay sắp sửa đưa ra một thông báo như vậy.

 UAP thực sự có nghĩa là gì?

UAP là viết tắt của "Unidentified Anomalous Phenomena" (Hiện tượng bất thường không xác định). Tại Mỹ, thuật ngữ này phần lớn đã thay thế thuật ngữ cũ là "UFO".

Nó dùng để chỉ các quan sát ban đầu không thể quy kết rõ ràng cho máy bay, thiết bị bay không người lái (Drohne), hiện tượng thời tiết hay các nguyên nhân đã biết khác. Quan trọng là, UAP không mặc nhiên ám chỉ sự sống ngoài Trái Đất.

Có kế hoạch không đồng nghĩa với bằng chứng về người ngoài hành tinh

Bản thân bà Vilhauer cũng giảm nhẹ những đồn đoán kiểu này. Các chính phủ thường chuẩn bị cho nhiều sự kiện có thể không bao giờ xảy ra, nhưng nếu chúng thực sự xảy ra thì hậu quả sẽ vô cùng lớn.

Do đó, sự tồn tại của một kế hoạch như vậy không có nghĩa là trí tuệ phi nhân loại đã được xác nhận, cũng không có nghĩa là chính phủ Mỹ đang dự đoán sẽ sớm có bằng chứng về điều đó.

Đối với bà Vilhauer, công tác chuẩn bị này cho thấy, trên hết, những hậu quả tiềm tàng của một khám phá như vậy đang được xem xét nghiêm chỉnh đến mức cần phải lập kế hoạch từ trước.

Tuy nhiên, vẫn chưa rõ kế hoạch này thực sự cụ thể đến mức nào. Hiện chưa có tài liệu, tài liệu tóm tắt hay tuyên bố chính thức nào từ ODNI được công bố.

Cũng chưa rõ những cơ quan nào sẽ tham gia, khi nào kế hoạch được kích hoạt, hay công chúng sẽ được thông báo như thế nào. Điều gì sẽ cần diễn ra sau khi có sự xác nhận?

Đối với bà Vilhauer, câu hỏi khoa học chỉ là một phần của vấn đề. Việc xác nhận sự tồn tại của trí tuệ phi nhân loại cũng có thể gây ra những hệ quả về mặt xã hội và tâm lý.

Nhà tâm lý học này cho biết bà đã nộp một báo cáo toàn diện về các phản ứng tiềm tàng của công chúng.

Báo cáo đề cập đến các vấn đề như công tác chuẩn bị cho nhân viên y tế, nhà giáo dục, cảnh sát, các dịch vụ khẩn cấp và các cộng đồng tôn giáo. Ẩn sau vấn đề này là một câu hỏi mang đậm tính nhân văn: Điều gì sẽ xảy ra với con người khi một khái niệm vốn chỉ tồn tại trong khoa học viễn tưởng bỗng chốc trở thành hiện thực?

Đức không có kế hoạch nào vào năm 2018

Tại Đức, phản ứng trước một câu hỏi tương tự lại mang tính thực tế và thẳng thắn hơn nhiều.

Vào năm 2018, ông Dieter Janecek, khi đó là nghị sĩ thuộc đảng Xanh tại Quốc hội Đức (Bundestag), đã chất vấn chính phủ liên bang xem liệu có tồn tại các quy trình ứng phó cho tình huống lần đầu tiên tiếp xúc với sự sống ngoài Trái Đất hay không.

Chính phủ thời điểm đó đã trả lời là không. Họ cho biết không có kế hoạch nào như vậy vì, dựa trên những hiểu biết khoa học hiện tại, khả năng xảy ra cuộc tiếp xúc đầu tiên trên lãnh thổ Đức được xem là hết sức thấp.

Cho đến nay, vẫn chưa rõ liệu có bất kỳ thay đổi nào về vấn đề này hay không.

Vũ Thái An, người lính VNCH, ngày 15-9-2026 

 XUNG ĐỘT VỚI MỸ: CANADA TÌM KIẾM "LIÊN MINH ĐẶC BIỆT" VỚI EU - KHÔNG PHẢI TƯ CÁCH THÀNH VIÊN

Nguồn Frankfurter Allgemeine Zeitung Canada, ngày 14-9: đang tìm kiếm một "liên minh đặc biệt" với Liên minh Âu Châu (EU) nhưng không có ý định trở thành thành viên của khối này. Tuyên bố này được Thủ tướng Mark Carney đưa ra nhằm phản hồi một bài báo trên tờ *Wall Street Journal*, trong đó cho rằng ông đang cân nhắc khả năng Canada trở thành "thành viên liên kết" của EU. "Chúng tôi không muốn trở thành thành viên của Liên minh Âu Châu," ông Carney nói. "Điều chúng tôi hướng tới, và cũng là nội dung chúng tôi sẽ bắt đầu thảo luận, là một liên minh đặc biệt giữa Canada và Liên minh Âu Châu." Hai bên cùng chia sẻ các giá trị và ưu tiên, đồng thời sở hữu những thế mạnh bổ trợ cho nhau.

Động thái xích lại gần Âu Châu này xuất phát từ tranh chấp thương mại ngày càng leo thang giữa Canada và Mỹ. Quan hệ giữa Ottawa và Washington đã xấu đi đáng kể kể từ khi Tổng thống Mỹ Donald Trump nhậm chức vào năm ngoái. Hôm Chủ nhật 13-9, ông Trump đã nhắc lại những lời chỉ trích, gọi Canada là "đối tác đàm phán khó khăn nhất". Tuy nhiên, ông tin rằng quốc gia này "rất muốn đạt được thỏa thuận". Tổng thống Mỹ cũng tái khẳng định ý định áp thuế mới đối với ô tô, xe vận tải và phụ tùng ô tô nhập cảng từ Canada, bắt đầu từ ngày 1 tháng 1.

Theo bài báo trên *Wall Street Journal*, Canada và EU đang thảo luận về cách thức tạo thuận lợi cho sự lưu thông tự do của hàng hóa, dịch vụ và lao động trong các chuỗi cung ứng chiến lược như năng lượng, trí tuệ nhân tạo (AI), quốc phòng và các nguồn nguyên liệu thô thiết yếu. Hai bên cũng bàn thảo về việc cùng xây dựng cơ sở hạ tầng như cáp ngầm dưới biển, trung tâm dữ liệu và các mạng lưới vệ tinh mới.

Văn phòng của ông Carney xác nhận rằng Thủ tướng sẽ đến Pháp và Anh vào tuần tới để có bài phát biểu trước Nghị viện Âu Châu. Một cuộc gặp với Tổng thống Pháp Emmanuel Macron cũng đã được lên lịch vào ngày 20 tháng 9.

Vũ Thái An, người lính VNCH, ngày 15-9-2026 

DO CÁC CUỘC TẤN CÔNG TẠI TRUNG ĐÔNG ĐẨY GIÁ DẦU TĂNG MẠNH 

Nguồn manager magazin, ngày 14-9:  Giá dầu đang tăng đáng kể sau các cuộc tấn công mới tại Vịnh Ba Tư. Diễn biến này làm gia tăng lo ngại về lạm phát cũng như khả năng Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) sẽ tăng lãi suất trong tuần này.

Giá dầu đã tăng hơn 3 USD sau khi xảy ra các cuộc tấn công mới nhắm vào Ả Rập Saudi và các tàu thuyền tại Vịnh Ba Tư. Giá dầu thô Brent Biển Bắc (thùng 159 lít) tăng 3,1% lên mức 107,84 USD/thùng, trong khi giá dầu thô WTI của Mỹ tăng 2,8% lên 102,85 USD/thùng.

Các cuộc tấn công này đã khơi dậy nỗi lo ngại trên thị trường tài chính về tình trạng thiếu hụt nguồn cung và gây áp lực lên thị trường chứng khoán. Giá cổ phiếu tại các sàn giao dịch Á châu đồng loạt sụt giảm. Các hợp đồng tương lai của chỉ số S&P 500 và chỉ số công nghệ Nasdaq của Mỹ cũng giao dịch trong sắc đỏ.

Tại Ả Rập Saudi, vào Chủ nhật 13-9, truyền thông nhà nước đã phát sóng hình ảnh cho thấy thiệt hại đối với nhà cửa và một nhà thờ Hồi giáo, được cho là do lực lượng nổi dậy Houthi gây ra trong một cuộc tấn công vào tỉnh Jazan ở miền nam nước này. Lực lượng Houthi cũng tuyên bố đã tấn công một căn cứ quân sự của Ả Rập Saudi tại tỉnh lân cận. Ngoài ra, một con tàu di chuyển qua eo biển Hormuz đã bị trúng đạn bởi một vật thể lạ. Theo Cơ quan Điều hành Thương mại Hàng hải Vương quốc Anh (UKMTO), vụ việc gây ra hỏa hoạn và buộc thủy thủ đoàn phải rời bỏ tàu. 

Iran cũng báo cáo về một trường hợp tử vong và bốn thủy thủ bị thương trên một tàu buôn của nước này ở vùng biển ngoài khơi. Trước đó, giá dầu đã tăng sau khi đường ống dẫn dầu Đông-Tây, thuộc sở hữu của nhà xuất cảng dầu lớn nhất thế giới là Ả Rập Saudi, phải đóng cửa vào tuần trước do một cuộc tấn công bằng máy bay không người lái xuất phát từ Iraq. Thêm vào đó, cuộc họp dự kiến ​​diễn ra vào thứ Hai 14-9, tại Oman giữa các quốc gia vùng Vịnh và Iran nhằm thảo luận về tình hình tại eo biển Hormuz đã bị hoãn lại.

Những diễn biến này càng làm gia tăng lo ngại về lạm phát và gây thêm áp lực lên các ngân hàng trung ương. Sau khi dữ liệu về chỉ số giá tiêu dùng (CPI) của Mỹ cao hơn dự kiến ​​được công bố vào thứ Sáu 11-9, thị trường đang định giá khả năng Fed sẽ tăng lãi suất vào thứ Tư 16-9, tuần này ở mức 86%. Ông Michael Feroli, chuyên gia kinh tế trưởng về Mỹ tại JPMorgan, nhận định: "Hiện chúng tôi dự báo Fed sẽ tăng lãi suất hai lần trong năm nay, vào tháng 9 và tháng 12". Fed có thể làm tổn hại đến uy tín của mình nếu không hành động cụ thể để hiện thực hóa các tuyên bố đã đưa ra.

Vũ Thái An, người lính VNCH, ngày 15-9-2026 

 TÌNH TRẠNG QUỐC NẠN THAM NHŨNG Ở VN - 50 NĂM NHÌN LẠI

Tham nhũng chưa bao giờ là chuyện nhỏ, ngày nay,  được liệt vào hàng QUỐC NẠN. Từ những vụ đại án EPCO-Minh Phụng của thế kỷ trước (với 77 bị can), PMU18, Vinashin 4 tỷ USD, đến của thế kỷ 21 như Vạn Thịnh Phát 304.000 tỷ. Cho thấy tệ nạn tham nhũng, càng diệt lại càng nhiều hơn. 

Đến ngay hình ảnh của Tô Lâm, lúc chưa là TBT và CTN, đã từng có những bửa ăn xa xỉ bò dát vàng, khi ông tháp tùng phái đoàn công du ở Anh Quốc, lúc ông chỉ mới là Bộ Trưởng Bộ Công An, Đó là những hình ảnh tiêu biểu của nếp sống xa hoa của giới tinh hoa đỏ ở thượng tầng. Phong cách sống của họ nằm ngoài khuôn khổ của mức lương mà họ nhận được hàng tháng.


Con gái Tô Lâm là Tô Hà Linh

Tô Lâm là một công chức nhà nước, với mức lương không quá 600 đô la Mỹ mỗi tháng, mà cho con du học trời Âu với chi phí trăm ngàn đô la Mỹ mỗi năm, đó chính là điều bất thường. Một người bình thường cũng nghiệm ra được nguồn tiền của Tô Lam dùng để nuôi con gái học ở nước Anh, xuất phát từ đâu mà ra...

Tinh trạng tham nhũng ở VN tới nay gần như bất trị, nó chuyển động từ thượng tầng xuống tới hạ tầng. Hết lớp này tới lớp khác, thi nhau tát cạn dòng sông ngân sách, rút ruột công trinh, nhận hối lộ, nhận tiền bảo kê, lạm dụng chức vụ để kiếm ăn ngoài luồng...

Dưới đây là một số  tóm tắt về các vụ án lớn về tham nhũng mà truyên thông dòng chính của VN có ghi nhận trong vòng 50 năm qua.

Những vụ đại án tham nhũng nhiều nhất ở các bộ, ngành, xảy ra từ 2020 đến nay được truyền thông ghi nhận:

1.Bộ Y tế: 100 người bị khởi tố vụ Việt Á, 2 cựu Bộ trưởng

2. Bộ Ngoại giao: 54 bị cáo vụ chuyến bay giải cứu, 1 Thứ trưởng

3. Bộ Tài chính, GTVT: FLC, Tân Hoàng Minh, Đăng kiểm 300+ bị can

Hậu quả không chỉ là tiền: 1 đồng lợi nhuận, doanh nghiệp từng phải mất 1,02 đồng bôi trơn. Dân phải chạy thủ tục đất đai, hải quan, CSGT... chính là lúc tham nhũng len lỏi vào nhiều nhất.

NHỮNG BỘ BAN NGÀNH NÀO CÓ SỐ CÁN BỘ ĐẢNG VIÊN THAM NHŨNG NHIỀU NHẤT?

Ở Việt Nam, để tránh tiếng xâu, nên đảng không bao giờ có thống kê chính thức nào của Ban Chỉ đạo Trung ương xếp hạng "Bộ nào tham nhũng nhiều nhất" theo kiểu bảng điểm. Nhưng, nếu muốn tiềm hiểu, hi cũng có 2 cách nhìn khác nhau từ các cuộc khảo sát và từ các đại án đã bị khởi tố:

1. Nếu tính tham nhũng vặt, theo cảm nhận của người dân và doanh nghiệp. Theo cuộc điều tra năm 2005 của Ban Nội chính Trung ương công bố 10 cơ quan tham nhũng phổ biến nhất, 3 cơ quan dẫn đầu là: Địa chính nhà đất, Hải quan/quản lý xuất nhập khẩu và Cảnh sát giao thông. 

Kết quả này được lặp lại trong khảo sát xã hội học của Thanh tra Chính phủ và Ngân hàng Thế giới công bố năm 2012: bốn ngành, lĩnh vực tham nhũng phổ biến nhất là cảnh sát giao thông, quản lý đất đai, hải quan và xây dựng. 

Các bộ dưới đây cũng được ghi nhận là có  con số cán bộ , đảng viên tham nhũng nhiều nhất như:

Bộ Tài nguyên và Môi trường (quản lý đất đai)

Bộ Tài chính (Tổng cục Hải quan, Thuế)

Bộ Công an (Cục CSGT, Cục Đăng kiểm, các trung tâm đăng kiểm)

Bộ Xây dựng

đó là những nơi người dân phải tiếp xúc nhiều nhất và từng phản ánh nhiều nhất.

Năm 2024, Bộ Công an báo cáo: tội phạm về tham nhũng chức vụ tăng nhiều nhất, đã khởi tố mới 405 vụ, tăng 110 vụ, chủ yếu xảy ra trong lĩnh vực tài chính, ngân hàng, quản lý đất đai. 

2. Nếu tính đại án và cán bộ cấp Thứ trưởng, Cục trưởng bị xử lý hình sự - nhiệm kỳ Đại hội XIII đến nay

Đây là giai đoạn "đốt lò" mạnh nhất. Theo Ban Chỉ đạo, từ đầu nhiệm kỳ XIII đã xử lý hình sự 31 cán bộ diện Trung ương quản lý, trong đó có: 

Bộ Ngoại giao: Vụ Cục Lãnh sự - "chuyến bay giải cứu" - 1 Thứ trưởng + nhiều Cục trưởng, Vụ trưởng

Bộ Y tế: Vụ Việt Á, vụ FLC, Tân Hoàng Minh, Vạn Thịnh Phát có liên quan - 1 Bộ trưởng Nguyễn Thanh Long, 1 Thứ trưởng và nhiều Vụ trưởng, Cục trưởng

Bộ Công an: 2 cựu Thứ trưởng Bùi Văn Thành, Trần Việt Tân; nhiều tướng lĩnh

Bộ Công Thương: cựu Thứ trưởng Hồ Thị Kim Thoa

Bộ Giao thông vận tải: cựu Thứ trưởng Nguyễn Hồng Trường, vụ PMU18 trước đây

Bộ Khoa học và Công nghệ: cựu Thứ trưởng Phạm Công Tạc

Ngân hàng Nhà nước: cựu Phó Thống đốc Đặng Thanh Bình

Trong báo cáo của Chính phủ thì người đứng đầu để xảy ra tham nhũng bị xử lý nhiều nhất cũng rơi vào khối Bộ Tư pháp, Bộ Công an, Bộ Quốc phòng.

Nói ngắn gọn:

Về số vụ và số lần mà người dân thường gặp phải đội ngũ tham nhũng ở các bộ: Tài nguyên - Môi trường, Tài chính, trong đó Công an luôn đứng trong top đầu.

Về quy mô tiền và cấp bộ trong 5 năm gần đây: Y tế và Ngoại giao là 2 Bộ có nhiều lãnh đạo cấp cao nhất bị bắt trong cùng 1 vụ án (Việt Á và Chuyến bay giải cứu), còn Công an và GTVT là 2 Bộ có lịch sử dài nhất về số cựu Thứ trưởng dính án.

TÍNH GIAI ĐOẠN TỪ 2020 ĐẾN NAY, BỨC TRANH Sẽ KHÁC HẲN SO VỚI GIAI ĐOẠN TRƯỚC ĐÓ

Không còn là tham nhũng vặt ở đất đai, hải quan, CSGT nữa, mà là các đại án cấp Trung ương. Theo Ban Chỉ đạo Trung ương về phòng chống tham nhũng:

Tính từ đầu nhiệm kỳ Đại hội XIII (2021) đến nay, đã xử lý hình sự 31 cán bộ diện Trung ương quản lý, trong đó có 2 Bộ trưởng, nguyên Bộ trưởng; 5 Thứ trưởng, nguyên Thứ trưởng; 7 Chủ tịch tỉnh. Riêng 6 tháng đầu 2024, khởi tố mới 444 vụ / 1.003 bị can về tham nhũng. 

Nếu đếm theo Bộ:

1. Bộ Y tế - nhiều nhất về số lượng cán bộ cấp Vụ, Cục bị khởi tố trong cùng một giai đoạn

Vụ Việt Á (2020-2022): Cơ quan điều tra xác nhận tính đến đầu tháng 1/2023 có ít nhất khoảng 100 người bị khởi tố, trong đó có 8 quan chức thuộc Bộ Y tế, Bộ Khoa học và Công nghệ. Riêng Bộ Y tế có: Bộ trưởng Nguyễn Thanh Long, Vụ trưởng Vụ Trang thiết bị Nguyễn Minh Tuấn, Vụ trưởng Vụ Kế hoạch Tài chính Nguyễn Nam Liên... 

Tổng cộng vụ này đã có hơn 60 lãnh đạo, nhân viên y tế bị khởi tố, 2 cựu Bộ trưởng (Y tế và KH&CN). 

2024-2025 tiếp tục vụ Cục An toàn thực phẩm nhận hối lộ: 18 bị can.

2. Bộ Ngoại giao - nhiều nhất về số tiền hối lộ trong 1 vụ

Vụ "chuyến bay giải cứu" tại Cục Lãnh sự: Khởi tố Thứ trưởng Tô Anh Dũng, cùng chuyên viên Bộ Y tế Phạm Trung Kiên và cán bộ Cục Quản lý xuất nhập cảnh Bộ Công an. Toàn bộ vụ án có 54 bị cáo, trong đó 21 người ở các Bộ. 

3. Bộ Công an / Bộ Quốc phòng - nhiều nhất về số tướng lĩnh: 9 sĩ quan cấp tướng bị xử lý hình sự trong nhóm 31 cán bộ Trung ương quản lý 

2023-2024: Vụ Cục Đăng kiểm Việt Nam và hàng chục Trung tâm đăng kiểm - hơn 300 bị can, vụ Bệnh viện 30-4 của Bộ Công an.

4. Bộ Tài chính, Bộ Tài nguyên và Môi trường

Tài chính: các vụ thao túng chứng khoán FLC, Tân Hoàng Minh, Vạn Thịnh Phát - tội phạm tham nhũng chức vụ chủ yếu xảy ra trong lĩnh vực tài chính, ngân hàng.

TNMT: nhiều Thứ trưởng, Vụ trưởng liên quan đất đai, khoáng sản bị kỷ luật.

Kết luận cho 2020-nay:

Nếu tính số lượng cán bộ Trung ương bị khởi tố / số bị can trong một vụ: Bộ Y tế đứng đầu (vụ Việt Á).

Nếu tính số lượng vụ án lớn có cán bộ Bộ tham gia: Bộ Công an và Bộ Tài chính đứng đầu (vì vừa là cơ quan điều tra vừa dính sai phạm nội bộ, lại liên quan đăng kiểm, chứng khoán).

Nếu tính mức độ nghiêm trọng về chức danh Bộ trưởng: Y tế, Ngoại giao, KH&CN là 3 Bộ có Bộ trưởng / Thứ trưởng vào tù trong giai đoạn nàỵ.

VN VỚI BẢNG BẢNG XẾP HẠNG THAM NHŨNG TRÊN THẾ GIỚI (?)

Những năm đen tối nhất về tình tham những ở VN, theo cách xếp hạng Nhận thức về Tham nhũng của Tổ chức Minh bạch Quốc tế (tức Transparency International), công bố năm 2010 thì Việt Nam được 2.7 trên 10 điểm (những nước có điểm số dưới 5 bị coi là có tình trạng tham nhũng cao). Sang năm 2011 số điểm và vị trí xếp hạng của Việt Nam cho thấy tham nhũng vẫn là mối lo ngại chính đối với quốc gia này. 

So sánh hai năm 2010-2011 thì không có thay đổi đáng kể nào trong cuộc chiến chống tham nhũng của chính phủ. Chỉ số của CPI sau năm 2011 thì dùng 0 đến 100 điểm. Số điểm thấp là nhiều tham nhũng. Con số cao là minh bạch, trong sạch. Theo cuộc khảo xét năm 2012 thì điểm số của Việt Nam tăng nhẹ từ 2,9 (thang 10) lên 31 (thang 100), nhưng vẫn bị tụt 11 bậc, không những so với các quốc gia tiên tiến mà cả với các nước lân bang trong khu vực. Cuộc khảo sát 95 quốc gia trên thế giới của Tổ chức Minh bạch Quốc tế về nạn tham nhũng năm 2013 cho biết 30% dân Việt Nam đã phải đút lót nhân viên công quyền.

TỔNG SỐ CÁC VỤ THAM NHUNG ĐÃ ĐƯỢC THỤ ÁN TỪ NĂM 2010 ĐẾN 2026

Số liệu thống kê chính thức của cơ quan chức năng Việt Nam không công bố gộp chung một con số duy nhất cho toàn bộ giai đoạn từ năm 2010 đến 2026, mà thường được chia theo từng kỳ báo cáo, từng nhiệm kỳ đại hội hoặc các cột mốc tổng kết quan trọng.

Tổng số vụ án tham nhũng, chức vụ đã được cơ quan điều tra, cơ quan tố tụng khởi tố, thụ lý và đưa ra xét xử trong giai đoạn này ước tính trên 6.000 đến 7.000 vụ án với hàng chục nghìn bị cáo.

Tổng kết giai đoạn 2012 – 2022 (10 năm thành lập Ban Chỉ đạo Trung ương về PCTN, TC):  

Khởi tố, điều tra: Các cơ quan tiến hành tố tụng cả nước đã khởi tố, điều tra hơn 2.600 vụ án với hơn 5.800 bị can về các tội phạm tham nhũng, chức vụ.  

Thụ lý, xét xử: Tòa án nhân dân các cấp đã thụ lý xét xử sơ thẩm hơn 2.400 vụ án với hơn 5.400 bị cáo.  

Xử lý cán bộ cấp cao: Xử lý hình sự 37 cán bộ thuộc diện Trung ương quản lý (bao gồm các Ủy viên, nguyên Ủy viên Trung ương Đảng, Bộ trưởng, Bí thư Tỉnh ủy...).  

Giai đoạn đẩy mạnh từ 2021 đến nay (Nhiệm kỳ Đại hội XIII):

Công tác phát hiện và xử lý tham nhũng gia tăng đáng kể ở cả cấp Trung ương lẫn local (đẩy mạnh chống "tham nhũng vặt" và thành lập Ban Chỉ đạo PCTN cấp tỉnh):  

Trung bình mỗi năm giai đoạn 2021 – 2025, các cơ quan chức năng khởi tố mới từ 800 đến 1.200 vụ án/năm liên quan đến các tội phạm tham nhũng, kinh tế và chức vụ.

Nhìn lại từ những năm gần đây chỉ sô tham nhũng trên bảng xếp hạng, VN có phần thuyên giảm, và được xếp thứ 82/182, nhưng nhìn lại thực tế, thì các quan tòa ở VN, phải làm việc tăng ca cũng không thể giải quyết hết các hồ sơ đang thụ lý. Cái gốc của vấn đề của tham nhũng, là vì chế độ phi dân dân chủ và độc đảng ở VN.

Vũ Thái An, người lính VNCH,  ngày 15-9-2026