PHE ĐỐI LẬP Ở VENEZUELA: MÀN CÂN BẰNG CỦA MACHADO VỚI TRUMP
Nguồn Frankfurter Allgemeine Zeitung: Nhiều người che chắn mình khỏi cái nắng hè gay gắt bằng quốc kỳ Venezuela. Tiếng hô "Bầu cử, bầu cử!" vang vọng liên tục từ quảng trường Puerta del Sol ở Madrid vào thứ Bảy cho đến khi María Corina Machado xuất hiện trên ban công của tòa nhà chính quyền khu vực Madrid. Một tràng reo hò vang dội, như dành cho một ngôi sao nhạc Pop, bùng lên, và đám đông hô vang "Tổng thống!" với nhà lãnh đạo phe đối lập.
Người đoạt giải Nobel Hòa bình đang đến thăm "Tiểu Caracas", như một số người gọi Madrid, lần đầu tiên. Hơn 200.000 trong số gần 700.000 người tị nạn Venezuela đang sống ở thủ đô Tây Ban Nha. "Hôm nay, sự trở về quê hương của chúng ta bắt đầu", Machado tuyên bố, kêu gọi hơn 10.000 người tụ tập "bắt đầu đóng gói hành lý của họ".
Tại quảng trường trung tâm Madrid, những người Venezuela lưu vong đã ăn mừng lần cuối vào ngày 3 tháng 1 khi một đơn vị biệt kích Mỹ bắt giữ nhà lãnh đạo Nicolás Maduro. Nhưng kể từ đó, tình hình ở Venezuela hầu như không thay đổi.
"Đối với tổng thống, đó là nước Mỹ trên hết."
"Chúng tôi không muốn chờ đợi thêm nữa," một thanh niên Venezuela đã trốn sang Tây Ban Nha cách đây một năm rưỡi nói. "Nhưng với Donald Trump, bạn không bao giờ biết trước được điều gì. Đối với tổng thống, đó là nước Mỹ trên hết," anh ta nói, giọng đầy thất vọng. Tuy nhiên, ở Madrid, María Corina Machado được chào đón bằng một cái ôm thật lớn.
Bà đã phải lẩn trốn ở Venezuela hơn 17 tháng cho đến tháng 12 năm 2025. Sau đó, bà đã đến Stockholm để dự lễ trao giải Nobel bằng một con đường đầy nguy hiểm. Trong nước mắt, bà ôm chầm lấy những người bạn đồng hành đã bị giam cầm và lâu không gặp bà. Chỉ có Edmundo González Urrutia, người đã thắng cử tổng thống năm 2024 thay bà, là vắng mặt tại Puerta del Sol. Ông phải nhập viện trở lại ở Madrid sau một ca phẫu thuật.
Nhưng Machado đến Âu châu tay trắng: Hơn bốn tháng đã trôi qua kể từ khi Mỹ "giải cứu" nhà độc tài, như Machado gọi chiến dịch quân sự này. Bà ấy không thể đưa ra ngày trở về cũng như ngày tổ chức bầu cử tự do – chỉ có thể động viên và cố gắng giữ cho phe đối lập đoàn kết trong cuộc sống lưu vong đầy bất ổn. "Hiện tại, không có lựa chọn nào khác ngoài bà ấy. Lòng trung thành của bà ấy với Donald Trump, người đã đối xử tệ bạc với bà ấy, vẫn có thể khiến bà ấy phải trả giá đắt," một người phụ nữ tìm được chỗ râm mát ở rìa quảng trường lo lắng nói.
Machado thận trọng tuyên bố sẽ tổ chức bầu cử trong năm nay.
Machado hết lời ca ngợi người dân Venezuela đoàn kết, những người, với thành công bầu cử năm 2024, đã chứng minh muộn nhất rằng họ đã sẵn sàng cho nền dân chủ: "Chúng ta không thể bị ngăn cản." Tại một cuộc họp báo ở Madrid, bà ấy thận trọng ám chỉ đến việc tổ chức bầu cử trong năm nay. Nhưng bà ấy ngay lập tức làm rõ rằng bà ấy đang tuân theo kịch bản chính trị do Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio viết ra.
Bà ấy nói rằng bà ấy đang liên lạc chặt chẽ với ông ấy. Bầu cử chỉ được lên kế hoạch cho giai đoạn thứ 3 và cuối cùng. Ngày tổ chức sẽ được phối hợp với Washington "trên cơ sở tôn trọng lẫn nhau," bà ấy nói một cách ngoại giao.
Lãnh đạo phe đối lập, người đã tặng giải Nobel Hòa bình cho Trump, đang thực hiện một hành động cân bằng chính trị đầy rủi ro: Người Mỹ muốn hòa bình và ổn định dưới thời người kế nhiệm của Maduro, Delcy Rodríguez, trong khi những người ủng hộ bà lại mong muốn cuối cùng được trở về một Venezuela tự do. Nhà kinh tế học theo chủ nghĩa thị trường tự do bảo thủ Machado vốn đã có mối quan hệ tốt với Washington và nhiều bạn bè trong giới dân túy cánh hữu Âu châu.
Lời khen ngợi hết lời dành cho Donald Trump
Tại Madrid, bà tránh trả lời các câu hỏi về các đối tác Mỹ của mình, ngoại trừ những lời khen ngợi hết lời, điều này cũng giải thích lý do tại sao bà tặng Trump giải Nobel Hòa bình. Bà nói rằng tổng thống là "người đứng đầu nhà nước duy nhất" đã "mạo hiểm tính mạng của công dân Mỹ vì tự do của Venezuela". "Người Venezuela sẽ không bao giờ quên điều này và sẽ luôn biết ơn ông ấy", bà hứa, và cũng cam kết ủng hộ cuộc đấu tranh giành tự do của Cuba.
Lời khen ngợi dành cho Trump cũng là một lời chỉ trích nhắm vào chính phủ cánh tả Tây Ban Nha, điều mà Machado muốn tránh trong 5 ngày ở Madrid. Thay vào đó, bà đang tích cực ve vãn Đảng Nhân dân (PP) bảo thủ và đảng dân túy cánh hữu Vox.
Tại Barcelona, "những người cộng sản" đang ăn mừng, theo lời Isabel Díaz Ayuso, chủ tịch chính quyền vùng Madrid thuộc đảng bảo thủ, người đã trao huy chương vàng của vùng cho phe đối lập trước cuộc mít tinh. Trước đó, thị trưởng thuộc đảng PP đã trao cho bà chìa khóa danh dự của thành phố, một phong tục thường chỉ dành cho nguyên thủ quốc gia. Và chủ tịch đảng PP đã tiếp đón bà tại trụ sở đảng như thể bà vừa thắng cử trong cuộc bầu cử Tây Ban Nha.
Sáng kiến “Bảo vệ Dân chủ”
Bà Ayuso đang đề cập đến hai cuộc họp lớn ở Barcelona vào cuối tuần qua. Tại đó, Thủ tướng xã hội chủ nghĩa Pedro Sánchez đã chủ trì một sáng kiến quốc tế về “Bảo vệ Dân chủ” và “Liên minh Huy động Tiến bộ Thế giới”, một liên minh các đảng dân chủ xã hội và xã hội chủ nghĩa. Tổng thống các nước Brazil, Mexico, Colombia, Nam Phi và Uruguay đã tham dự, cùng với chủ tịch đảng SPD và Bộ trưởng Tài chính Đức Lars Klingbeil.
Tuy nhiên, Barcelona không ủng hộ phe đối lập Venezuela và yêu cầu tổ chức bầu cử của họ. Thủ tướng Colombia Gustavo Petro khuyên họ nên thành lập chính phủ liên minh với các đại diện của chế độ cũ để “xây dựng lòng tin” cho cuộc bầu cử tự do trong hai năm tới. Và Thủ tướng Brazil Luiz Inácio Lula da Silva bày tỏ sự đoàn kết với việc ông Sánchez phản đối cuộc chiến của Trump với Iran, nói rằng, “Chúng ta đang cùng chung một chiến tuyến”.
Bà Machado cũng viện dẫn việc ông Sánchez lựa chọn các đối tác là lý do tại sao bà hiện cho rằng cuộc gặp với Thủ tướng Tây Ban Nha là “không khôn ngoan”. Theo lời bà Machado, cả ông Sánchez và Bộ trưởng Ngoại giao của ông đều sẵn lòng gặp mặt.
Trong chuyến công du Âu châu, người đoạt giải Nobel Hòa bình trước đó đã được Tổng thống Pháp Emmanuel Macron và các nguyên thủ quốc gia Hòa Lan và Ý tiếp đón. Tại Madrid, chính phủ cánh tả, vốn trước đây đã mở rộng cửa đón người tị nạn Venezuela, thậm chí còn không chính thức chúc mừng bà đoạt giải Nobel. Chỉ có Quốc vương Felipe VI làm điều đó, trong một bức thư riêng, mà giờ đây mới được tiết lộ.
Nhưng các liên minh của bà Machado cũng đang làm phức tạp thêm mối quan hệ. Năm ngoái, bà đã gửi một Video từ nơi ẩn náu của mình tới hội nghị Madrid của nhóm cực hữu Nghị viện Âu châu "Những người yêu nước vì Âu châu ". Vào thời điểm đó, bà gọi các chính trị gia như Viktor Orbán, Marine Le Pen và Geert Wilders là những đồng minh Âu châu của bà "ở tuyến đầu". Tại Madrid, bà đã đến thăm Santiago Abascal, lãnh đạo đảng Vox theo chủ nghĩa dân túy cánh hữu. Ông Sánchez đã đáp trả từ Barcelona bằng một tuyên bố đầy thách thức. "Cánh hữu không dẫn đầu, mà đang suy yếu," ông nói.
Vũ Thái An, người lính VNCH, ngày 21-4-2026