UKRAINE SẮP NHẬN CHIẾN ĐẤU CƠ "SAAB GRIPEN" CỦA THỤY ĐIỂN 

Ukraine theo dự kiến ​​sẽ nhận những chiếc chiến đấu cơ tối tân Saab Gripen đầu tiên, cụ thể là các mẫu C và D, vào năm 2027. Thủ tướng Thụy Điển Ulf Kristersson đã công bố thông tin này trong chuyến thăm của Tổng thống Ukraine Wolodymyr Selenskyj; qua đó, các chiến đấu cơ Gripen mới thuộc mẫu E và F dự kiến cũng sẽ được chuyển giao tiếp nối, bắt đầu từ năm 2030. Mục tiêu đặt ra là phải hoàn tất việc thực hiện thỏa thuận liên quan đến các chiến đấu cơ này, trong tình trạng nhanh nhất có thể; nguồn kinh phí cho thương vụ được tài trợ bởi khoản vay trị giá 2,5 tỷ Euro từ Liên minh Âu Châu (EU). Lịch trình bàn giao dự kiến ​​sẽ hoàn tất vào năm 2030. Ngoài ra, Thụy Điển cũng sẽ viện trợ cho Ukraine 16 chiếc máy bay thuộc mẫu cũ hơn.

Năm ngoái, hai quốc gia đã ký một văn thư bày tỏ việc mua các chiến chiến đấu cơ của Thụy Điển, liên quan đến việc Ukraine mua tới 150 chiếc tiêm kích Gripen E, do nhà thầu quốc phòng Thụy Điển Saab sản xuất. Vào tháng 4 vừa qua, EU đã chính thức thông qua gói vay trị giá 90 tỷ Euro dành cho Ukraine, một gói hỗ trợ từng bị đình trệ trong thời gian dài, để giúp cho việc cung cấp cho Ukraine nguồn tài chính để mua sắm vũ khí. Ngay sau khi thông tin này được công bố, giá cổ phiếu của tập đoàn Saab đã tăng 4,86%.

Vũ Thái An, người lính VNCH, ngày 30-5-2026  

 QUÂN ĐOÀN ĐỨC-HÒA LAN SẼ ĐẢM NHIỆM QUYỀN CHỈ HUY LỰC LƯỢNG NATO VÀO NĂM 2027

Bắt đầu từ giữa năm nay, Quân đoàn I Đức-Hà Lan sẽ đảm nhiệm quyền chỉ huy các lực lượng của NATO tại Estonia và Latvia. Theo thông báo từ Đức và Hà Lan, động thái này thiết lập một sở chỉ huy chiến thuật thứ hai cho sườn đông bắc của Liên minh, hoạt động song song với sở chỉ huy hiện có tại Szczecin, Ba Lan. Trong trường hợp xảy ra khủng hoảng, Quân đoàn này có khả năng chỉ huy lên tới 50.000 binh sĩ. Bộ trưởng Quốc phòng Boris Pistorius tuyên bố rằng, thông qua bước đi này, cả hai quốc gia đang gánh vác "thêm trách nhiệm đối với an ninh của Ây châu." Động thái này nhằm mục đích tăng cường khả năng răn đe đối với Nga.

Vũ Thái An, người lính VNCH, ngày 30-5-2026

 JD VANCE BÁO CÁO CÓ TIẾN TRIỂN TRONG ĐÀM PHÁN VỚI IRAN - NHƯNG TRUMP KHÔNG ĐỒNG THUẬN

Nguồn DER SPIEGEL: Một kế hoạch kéo dài 60 ngày được cho là đang nằm trên bàn đàm phán. Tuy nhiên, theo Trump, chưa có thỏa thuận nào đạt được giữa Hoa Kỳ và Iran. Trong khi đó, Teheran báo cáo về việc bắn hạ một máy bay của Hoa Kỳ, một tuyên bố mà Pentagon đã bác bỏ.

Các cuộc đàm phán nhằm tìm kiếm giải pháp cho cuộc xung đột với Iran vẫn đang tiếp diễn, ngay cả khi các báo cáo về tình trạng chính xác của các cuộc đối thoại đôi khi có sự khác biệt. Điều tương tự cũng diễn ra đối với các tuyên bố gần đây từ cả hai phía liên quan đến vụ việc được cho là bắn hạ một máy bay của Hoa Kỳ.

Vào tối thứ Năm 28-5, Iran công bố, một máy bay của Hoa Kỳ đã bị phá hủy gần thành phố Bushehr. Báo cáo này bắt nguồn từ đài truyền hình quốc gia Iran, dẫn lời ông Masoud Tangestani, một quan chức chính quyền địa phương tại quận Jam.

Hoa Kỳ đã ngay lập tức đưa ra lời bác bỏ. "Không có máy bay nào của Hoa Kỳ bị bắn hạ. Tất cả máy bay của Hoa Kỳ đều an toàn và đã được kiểm đếm đầy đủ," Bộ Tư lệnh khu vực liên quan của Hoa Kỳ, CENTCOM—thông báo vào đêm muộn thứ Năm trên X. Các báo cáo trước đó từ các hãng tryền thông Đức, ban đầu chỉ đề cập đến một chiếc *máy bay* của Hoa Kỳ được cho là đã bị bắn hạ. Ban đầu, vẫn chưa rõ liệu các tuyên bố của Iran có ám chỉ việc bắn hạ một máy bay có người lái hay một máy bay không người lái.

Là một trong những nhà đàm phán chủ chốt, Phó Tổng thống Hoa Kỳ JD Vance đã thắp lên hy vọng về một thỏa thuận giữa Washington và Teheran. "Những tiến triển đáng kể" đã đạt được trong các cuộc đàm phán liên quan đến việc gia hạn lệnh ngừng bắn hiện tại, ông Vance phát biểu trước các phóng viên vào thứ Năm (theo giờ địa phương). Tuy nhiên, ông lưu ý rằng tiến trình này vẫn chưa đạt đến giai đoạn mà Tổng thống Donald Trump sẽ đồng ý, với một tuyên bố về ý định dựa trên những kết quả đã đạt được cho đến nay. "Mọi việc hiện đang ở giai đoạn trao đổi qua lại xoay quanh một vài chi tiết về ngôn từ," ông Vance cho biết. Theo các báo cáo, trọng tâm chính của những cuộc thảo luận này là chương trình hạt nhân của Iran. "Hy vọng rằng chúng tôi sẽ đạt được thêm những tiến bộ, và Tổng thống sẽ ở vào vị thế có thể phê chuẩn thỏa thuận này." Tuy nhiên, mọi việc vẫn chưa đi đến giai đoạn đó; Vance nói thêm: "Thật khó để dự đoán chính xác khi nào, hay thậm chí liệu Tổng thống có ký hay không."

Chính quyền tại Tehran dường như đang vươn lên mạnh mẽ hơn sau cuộc xung đột với Hoa Kỳ và Israel. Tuy nhiên, nền kinh tế của nước này lại đang trong tình trạng tan hoang, và số lượng các vụ hành quyết đang gia tăng. Trong khi đó, ngày càng nhiều phụ nữ xuất hiện nơi công cộng mà không đội khăn trùm đầu. 

Theo các nguồn tin từ Hoa Kỳ, đại diện của cả hai bên hiện đã đồng ý về một khuôn khổ cho các cuộc đàm phán tiếp theo. Theo thông tin từ hãng thông tấn AFP, thỏa thuận sơ bộ này quy định việc gia hạn lệnh ngừng bắn thêm 60 ngày. Hơn nữa, lần đầu tiên kể từ khi cuộc chiến nổ ra vào cuối tháng Hai, cả hai bên đều có ý định nối lại các cuộc đàm phán chuyên sâu liên quan đến chương trình hạt nhân của Iran.

Theo các báo cáo, Tổng thống Hoa Kỳ Trump vẫn chưa coi kết quả của các cuộc đàm phán là thỏa đáng. Phía Iran cũng đã bác bỏ những tin đồn về việc đạt được một thỏa thuận. Thông tin này được hãng thông tấn Tasnim, vốn có mối liên hệ mật thiết với Lực lượng Vệ binh Cách mạng—đăng tải vào tối nay, dẫn lời một nguồn tin thân cận với phái đoàn đàm phán. Được biết, Teheran đã thông báo với bên trung gian hòa giải là Pakistan rằng văn bản thỏa thuận vẫn chưa được hoàn tất.

Theo Tasnim, nguồn tin này cho biết thêm rằng cả bên trung gian lẫn công chúng sẽ được thông báo ngay khi văn bản được hoàn thiện. Nguồn tin cũng nói thêm rằng các báo cáo trên truyền thông Tây phương, vốn khẳng định thỏa thuận đã được ký kết và chỉ còn chờ một tuyên bố chung, là không chính xác.

Trong khi đó, Hoa Kỳ đang áp đặt các lệnh trừng phạt mới nhắm vào hoạt động buôn bán dầu mỏ của Iran. Bộ Tài chính Hoa Kỳ đã áp đặt trừng phạt đối với tám tàu ​​vận chuyển dầu thô và các sản phẩm dầu mỏ của Iran ra thị trường toàn cầu. "Chúng tôi sẽ không cho phép chính phủ Iran gia tăng doanh thu từ dầu mỏ để tái trang bị cho lực lượng võ trang và năng lực quân sự của họ," Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent tuyên bố.

Ngoài ra, hơn 15 thực thể khác cũng đang bị trừng phạt, bao gồm các công ty có trụ sở tại Hồng Kông và Dubai. Tổng thống Hoa Kỳ Trump phải dựa vào các đối tác trong khu vực nếu muốn các cuộc đàm phán của ông với Iran thành công. Tuy nhiên, thông qua nhiều tuyên bố khác nhau, ông hiện đang gây bất an không chỉ cho Oman, qua đó có nguy cơ làm thỏa thuận này thêm phần chênh vênh.

Vũ Thái An, người lính VNCH, ngày 30-5-2026

  BA TÀU CHỞ DẦU THUỘC "HẠM ĐỘI BÓNG TỐI" CỦA PUTIN BỊ TẤN CÔNG

Theo tin từ T-Online: Ba tàu chở dầu, được xác định là thuộc cái gọi là "hạm đội bóng tối" của Nga, đã bị máy bay không người lái tấn công ngoài khơi bờ biển Biển Đen của Thổ Nhĩ Kỳ. Sự việc này một lần nữa làm dấy lên những lo ngại về hoạt động buôn bán dầu mỏ bí mật của Moskau cũng như tình trạng căng thẳng leo thang trên biển.

Vào thứ Tư 27-5, các tàu chở dầu "James II", "Altura" và "Velora" đã bị máy bay không người lái tấn công trên Biển Đen, cách bờ biển phía bắc Thổ Nhĩ Kỳ khoảng 80 km. Thông tin này được truyền thông Reuters đăng tải, được trích nguồn từ công ty vận tải biển Tribeca Shipping. Theo báo cáo, không có thành viên thủy thủ đoàn nào bị thương.

Nga sử dụng cái gọi là "hạm đội bóng tối" của mình, bao gồm các tàu chở dầu đã cũ kỹ và thường không được bảo hiểm đầy đủ, để lách các lệnh trừng phạt quốc tế nhắm vào hoạt động buôn bán dầu mỏ của nước này. Các cơ quan chức năng Tây phương từ lâu đã cảnh báo rằng những con tàu này có thể được xử dụng cho các hoạt động "Hybrid Operation", chẳng hạn như do thám hoặc thực hiện các nhiệm vụ bằng máy bay không người lái, ngay trong phạm vi Âu châu.

Ban đầu, không có tuyên bố chính thức nào từ Kiew liên quan đến các sự việc này. Tuy nhiên, trong những tháng gần đây, các máy bay không người lái tầm xa của Ukraine đã liên tục nhắm mục tiêu vào các tàu chở dầu thuộc "hạm đội bóng tối" của Nga tại Địa Trung Hải và khu vực gần bờ biển Biển Đen của Thổ Nhĩ Kỳ.

Vũ Thái An, người lính VNCH, ngày 29-5-2026  

THEO BÁO CÁO : LƯU LƯỢNG GIAO THÔNG EO BIỂN HORMUZ Ở MỨC TỐI THIỂU - TÀU CHỞ DẦU TRUNG QUỐC DỪNG LẠI GIỮA HÀNH TRÌNH

Nguồn tin từ Berliner Zeitung cho biết:  Một tàu chở dầu thuộc sở hữu của công ty vận tải biển Trung Quốc Cosco dường như đang di chuyển qua Eo biển Hormuz. Con tàu mang cờ Trung Quốc, *Hua Lin Wan*, đang trong quá trình đi qua eo biển này vào thứ Tư. Theo Reuters, điều này được xác nhận qua các hình ảnh vệ tinh do công ty phân tích dữ liệu SynMax phân tích.

Tuy nhiên, theo báo cáo của Bloomberg dẫn nguồn dữ liệu theo dõi tàu biển, con tàu chở nhiên liệu này được cho là đã dừng lại khi mới đi được một nửa hành trình. Con tàu được ghi nhận đã dừng lại sau khi đi qua đảo Larak của Iran. Hơn nữa, theo báo cáo này, không có con tàu nào khác hoàn tất việc đi ra khỏi Vịnh Ba Tư trong ngày thứ Tư 27-5. Một ngày trước đó, theo dữ liệu từ Kpler và LSEG, hai tàu chở dầu thô do các công ty Hy Lạp và Singapore vận hành đã đi qua eo biển này, Reuters đưa tin. Theo Bloomberg, ngoài các tàu chở dầu kể trên, một tàu Container có liên hệ với Iran và một tàu chở hàng rời nhỏ của Trung Quốc cũng đã đi ra khỏi eo biển. Lưu lượng giao thông theo chiều ngược lại cũng sụt giảm: vào thứ Ba 26-5, một tàu chở dầu của Hy Lạp, một tàu chở khí hóa lỏng (LPG) có liên hệ với Trung Quốc, và 3 tàu chở nhiên liệu có liên hệ với Iran đã đi qua eo biển để tiến vào Vịnh, Bloomberg cho biết. Vào thứ Tư, chỉ có hai tàu Container được ghi nhận, trong đó một tàu có liên hệ với Iran. 

Lưu lượng giao thông hàng hải qua Eo biển Hormuz đang bị hạn chế nghiêm trọng do cuộc xung đột liên quan đến Iran. Theo Bloomberg, Hoa Kỳ đã bác bỏ một báo cáo của đài truyền hình nhà nước Iran, trong đó tuyên bố rằng một dự thảo thỏa thuận tạm thời có bao gồm các điều khoản nhằm khôi phục lưu lượng giao thông hàng hải về mức bình thường trong vòng một tháng. Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump gần đây tuyên bố rằng các cuộc đàm phán giữa Washington và Teheran về việc gia hạn lệnh ngừng bắn đang diễn ra suôn sẻ. Theo Bloomberg dẫn nguồn từ quân đội Hoa Kỳ, lệnh phong tỏa do Hoa Kỳ áp đặt đối với hoạt động vận tải biển của Iran tại Vịnh Oman đã buộc 109 tàu thương mại phải chuyển hướng kể từ giữa tháng Tư. 

Theo Reuters, trước khi cuộc chiến với Iran bùng nổ vào ngày 28 tháng 2, mỗi ngày có từ 125 đến 140 tàu đi qua eo biển này. Kể từ đó, theo phân tích của công ty môi giới tàu biển Clarksons, con số trung bình chỉ còn khoảng 11 tàu mỗi ngày. Bloomberg lưu ý rằng tình trạng nhiễu tín hiệu trên diện rộng ảnh hưởng đến các hệ thống nhận diện đang khiến việc giám sát giao thông hàng hải trở nên phức tạp, dẫn đến sự chậm trễ trong việc phát hiện một số lượt tàu đi qua.

Vũ Thái An, người lính VNCH, ngày 29-5-2026  

 DÂN CƯ THÀNH PHỐ VEN BIỂN LIBANON THÁO CHẠY VỀ PHÍA BẮC - TRƯỚC CÁC CUỘC KHÔNG KÍCH CỦA ISRAEL

Nguồn tin DIE ZEIT: Israel đang mở rộng các cuộc tấn công tại miền nam Libanon. Tại thành phố ven biển Tyre, người dân đang hoảng loạn tháo chạy về phía bãi biển. Những hàng xe dài đang hình thành khi người dân di chuyển về phía bắc.

Lần đầu tiên kể từ khi lệnh ngừng bắn tại Libanon được tuyên bố, quân đội Israel đã kêu gọi gần như toàn bộ cư dân của thành phố ven biển Tyre và các khu vực lân cận sơ tán. Trên X, một người phát ngôn quân sự đã viện dẫn lý do cho mệnh lệnh này là các cuộc tấn công sắp tới nhằm vào lực lượng dân quân khủng bố Hisbollah. Ông kêu gọi cư dân di chuyển về phía bắc sông Sahrani, con sông chảy cách biên giới Israel-Libanon khoảng 40 km.

Sự hoảng loạn đã bùng phát trong cộng đồng cư dân thành phố Tyre. Nhiều người đã tháo chạy ra bãi biển. Các nhân chứng chia sẻ với hãng thông tấn dpa rằng những hàng xe dài đang nối đuôi nhau khi người dân di chuyển về phía bắc. Trước đó, quân đội Israel cũng đã ban hành lệnh di tản đối với cư dân thành phố Nabatieh và một số địa điểm khác tại miền nam Libanon.

Tyre nằm cách khá xa vùng đệm an ninh

Các nguồn tin an ninh Libanon diễn giải lệnh sơ tán cư dân Tyre như một dấu hiệu cho thấy quân đội Israel đang có ý định mở rộng phạm vi hoạt động của mình. Ngay từ thứ Ba 26-5, Israel đã tuyên bố sẽ tiến hành các cuộc tấn công ở phía bắc cái gọi là "Đường Vàng" tại miền nam Libanon. Thuật ngữ "Đường Vàng" được quân đội Israel dùng để chỉ ranh giới của một vùng đệm trên thực tế tại miền nam Libanon, nằm sâu trong đất liền khoảng 10 km tính từ biên giới. Thành phố Tyre nằm cách biên giới Israel-Libanon 20 km.

Thỏa thuận ngừng bắn hiện hành, vốn đã có hiệu lực từ giữa tháng Tư, cho phép Israel thực hiện các biện pháp phòng vệ nhằm đối phó với những cuộc tấn công đã được lên kế hoạch, sắp xảy ra hoặc đang diễn ra. Tuy nhiên, thỏa thuận này nghiêm cấm rõ ràng các hoạt động tấn công trên lãnh thổ Libanon. Cả hai bên tham chiến đều cáo buộc lẫn nhau vi phạm thỏa thuận này. Quân đội Israel báo cáo về các cuộc tấn công bằng máy bay không người lái tại miền bắc Israel

Vào thứ Tư 27-5, các cuộc không kích dữ dội của Israel một lần nữa giáng xuống miền nam và miền đông Libanon, bao gồm cả khu vực xung quanh thành phố Nabatieh. Ít nhất bảy cuộc không kích đã được ghi nhận tại các khu vực gần thành phố Baalbek. Hiện chưa có báo cáo nào về thương vong.

Quân đội Israel một lần nữa báo cáo về việc bị tấn công bởi các máy bay không người lái mang chất nổ được phóng từ Libanon vào miền bắc Israel. Còi báo động đã vang lên tại nhiều khu vực trên khắp vùng này. Ngoài ra, quân đội báo cáo đã phát hiện các "vật thể bay đáng ngờ" ở khu vực lân cận vị trí đóng quân của binh sĩ Israel tại miền nam Libanon; ít nhất một trong số các vật thể này được cho là đã bị đánh chặn.

Vào cuối tháng 3 năm 2026, chính phủ Israel tuyên bố ý định duy trì sự chiếm đóng lâu dài đối với lãnh thổ tại miền nam Libanon, mở rộng phạm vi tới tận sông Litani, sau khi cuộc chiến chống lại lực lượng dân quân Hisbollah kết thúc. Theo đó, những người dân phải di dời khỏi khu vực này được cho là sẽ chưa được phép trở về nhà trong thời điểm hiện tại.

Tổ chức Hồi giáo dòng Shiite Hisbollah được nhiều bên coi là lực lượng ủy nhiệm của Iran. Quân đội Israel đã và đang tiến hành các chiến dịch quân sự nhằm vào nhóm này tại miền nam Libanon trong một khoảng thời gian dài.

Vũ Thái An, người lính VNCH, ngày 29-5-2026  

THEO NGHIÊN CỨU CỦA GREENPEACE: ÂU CHÂU HIỆN HÙNG MẠNH HƠN PUTIN - SO VỚI ĐÁNH GIÁ TRƯỚC ĐÂY

Một nghiên cứu mới do tổ chức nghiên cứu hòa bình Greenpeace thực hiện đã đưa ra một kết quả đầy bất ngờ: Âu Châu đang ở một vị thế quân sự thuận lợi hơn nhiều người vẫn tưởng, ngay cả khi không có sự hiện diện của Hoa Kỳ.

Các số liệu thống kê là hoàn toàn rõ ràng. Trong năm vừa qua, các quốc gia Âu châu thuộc khối NATO, cùng với Canada, đã chi khoảng 626 tỷ đô la cho quân đội của mình. Ngược lại, Nga chỉ chi 190 tỷ đô la.

Nghiên cứu: "Châu Âu Đơn độc?" (Europe Home Alone?), được các nhà nghiên cứu hòa bình thuộc Greenpeace công bố tại Berlin.

Chi tiêu Quân sự: Châu Âu và Canada (gộp lại): 626 tỷ USD; Nga: 190 tỷ USD.

Chiến đấu cơ: Âu Châu và Canada: 2.215 chiếc; Nga: 1.064 chiếc.

Tàu chiến: Âu Châu và Canada: 143 chiếc; Nga: 34 chiếc.

Pháo binh: Âu Châu và Canada: 15.896 khẩu; Nga: 5.976 khẩu.

Điểm yếu: Một cuộc chạy đua võ trang thiếu sự phối hợp và tốn kém giữa các quốc gia Âu châu.

Những con số biết nói

Xét về số lượng chiến đấu cơ, tàu chiến và pháo binh, Âu Châu đều áp đảo Nga ở mọi hạng mục. " Âu Châu sở hữu nguồn lực quốc phòng khổng lồ. Theo nghiên cứu mới nhất này, điều đó vẫn đúng ngay cả trong trường hợp Hoa Kỳ rút khỏi NATO," các tác giả của nghiên cứu giải thích.

Kết quả này nghe có vẻ trấn an hơn nhiều so với những gì các cuộc tranh luận công khai trong những tháng gần đây đã gợi ý. Kể từ khi ông Trump đặt dấu hỏi về sự ủng hộ của Hoa Kỳ dành cho NATO, một cảm giác lo ngại đã bao trùm nhiều thủ đô tại Âu châu.

Vấn đề thực sự nằm ở nơi khác

Tuy nhiên, số lượng đơn thuần của xe tăng và máy bay mới chỉ thể hiện một nửa câu chuyện. Nghiên cứu cũng chỉ rõ điểm yếu thực sự của Âu Châu nằm ở đâu: Các quốc gia Âu châu đang tái vũ trang một cách riêng lẻ, cạnh tranh lẫn nhau, thay vì phối hợp hành động cùng nhau. Mỗi quốc gia tự lên kế hoạch cho các dự án riêng, tự mua sắm các hệ thống vũ khí riêng, và đầu tư song song vào những năng lực quân sự tương tự nhau.

Điều này ngốn một khoản tiền khổng lồ nhưng lại không tạo ra được sức mạnh tấn công tối ưu. Sự phối hợp đang là yêu cầu cấp thiết nhất vào lúc này, thế nhưng cho đến nay, quá trình này mới chỉ đang ở những bước khởi đầu sơ khai.

Vũ Thái An, người lính VNCH, ngày 29-5-2026