TRUMP ĐANG HỨNG CHỊU THẤT BẠI LỚN VỀ VẤN ĐỀ IRAN: LIỆU QUYỀN LỰC CỦA ÔNG TẠI QUỐC HỘI CÓ ĐANG BỊ SỤP ĐỔ
Nguồn tin từ WAZ cho biết: Cuộc nổi dậy nhỏ đầu tiên vang lên một cách trầm tĩnh, gần như vô cảm, trong biên bản chính thức của Hạ viện vào tối thứ Tư 3-6: 215 phiếu thuận, 208 phiếu chống. Nhưng trên thực tế, nó đánh dấu một vết nứt lớn trong hệ thống kỷ luật tuân phục của Đảng Cộng hòa.
Lần đầu tiên, một viện của Quốc hội do Đảng Cộng hòa kiểm soát đã thông qua một "Nghị quyết về Quyền lực Chiến tranh". Nghị quyết này nhằm buộc Tổng thống Donald Trump phải rút quân đội Hoa Kỳ khỏi các chiến dịch tác chiến chống lại Iran. Bốn nghị sĩ Cộng hòa (trong số hơn 200 người) đã bỏ phiếu cùng phe với tất cả các nghị sĩ Dân chủ có mặt. Đối với ông Trump, người vốn có xu hướng coi các vấn đề chiến tranh và hòa bình chỉ đơn thuần là sự mở rộng của ý chí cá nhân, đây là một thất bại cay đắng.
Bốn nghị sĩ bất đồng chính kiến này là Tom Barrett (Michigan), Warren Davidson (Ohio), Brian Fitzpatrick (Pennsylvania) và Thomas Massie (Kentucky). Chắc chắn đây không phải là một phong trào quần chúng rầm rộ. Tuy nhiên, tại một viện mà Đảng Cộng hòa trên danh nghĩa chỉ nắm giữ 217 ghế, bốn cái tên này cũng đủ để biến kỷ luật đảng phái thành một điểm yếu chí mạng..
Văn bản nghị quyết kêu gọi ông Trump rút các lực lượng Hoa Kỳ khỏi các hoạt động thù địch liên quan đến Iran. Nói một cách đơn giản: Quốc hội đang viện dẫn quyền hạn lâu đời của mình, một quyền hạn thường xuyên bị tranh cãi kể từ thời Chiến tranh Việt Nam, nhằm ngăn chặn các đời tổng thống tiến hành chiến tranh vô thời hạn. Theo Đạo luật Quyền lực Chiến tranh năm 1973, vốn bị ông Trump coi là "trò bịp bợm", một tổng thống thường chỉ được phép xử dụng lực lượng quân sự trong vòng 60 ngày mà không cần sự chấp thuận của Quốc hội; sau thời hạn đó, ông phải xin phép Quốc hội, rút quân, hoặc đưa ra lý do chính đáng để gia hạn thêm một thời gian ngắn.
Chính quyền Trump lập luận rằng, nhờ lệnh ngừng bắn được tuyên bố vào tháng Tư, các hoạt động thù địch trên thực tế đã chấm dứt. Tuy nhiên, giới phê bình phản bác lại: Nếu tình trạng nổ súng, phong tỏa và trả đũa vẫn tiếp diễn, thì đó không phải là hòa bình, mà chỉ đơn thuần là một màn khói che đậy về mặt pháp lý.
Do đó, cuộc tranh luận này không hẳn là một cuộc thảo luận thực chất về chính sách đối ngoại, mà đúng hơn là một cuộc thanh toán nội bộ về mặt chính trị. Nghị sĩ Gregory Meeks, thành viên cấp cao nhất của Đảng Dân chủ trong Ủy ban Đối ngoại Hạ viện, đã tuyên bố: "Thế là quá đủ rồi." Ông tiếp lời: "Đã đến lúc Tổng thống phải làm điều đúng đắn. Người dân đã quá mệt mỏi với những khổ đau do cuộc chiến tranh phục vụ mục đích tranh cử của ông ấy gây ra, từ trạm xăng cho đến các cửa hàng thực phẩm."
Chiến tranh Iran: Những thành viên Cộng hòa "ly khai" đã quá ngán ngẩm với những lời hứa hão
Chủ tịch Hạ viện Mike Johnson, cánh tay phải của Trump tại Hạ viện, thực tế đã có ý định ngăn chặn cuộc bỏ phiếu này. Hai tuần trước, ông đã đột ngột tạm dừng các phiên họp toàn thể khi nhận thấy rõ rằng nghị quyết này có khả năng sẽ được thông qua. Tuy nhiên, vào lúc này, ông đã không còn cách nào để ngăn cản cuộc bỏ phiếu đó nữa.
Thất Bại Của Trump Là Một Tín Hiệu Cảnh Báo Lớn
Vậy, liệu Trump có đang đánh mất sự ủng hộ từ chính đảng của mình? Chưa đâu, ít nhất là chưa theo một cách thức nào thực sự trọng đại. Đảng Cộng Hòa là một nhóm đa số đang bị đe dọa, thỉnh thoảng mới dám bộc phát chút lòng tự trọng. Trump vẫn tiếp tục nắm quyền kiểm soát đối với tầng lớp cử tri nòng cốt, các cuộc bầu cử sơ bộ, cũng như bầu không khí đầy sự đe dọa. Massie vừa mới nếm trải bài học đắt giá về việc dám lên tiếng phản đối; ông đã bị đánh bại bởi một đối thủ được chính Trump đích thân hậu thuẫn và đào tạo.
Tuy nhiên, cuộc chiến chống lại Iran đang làm thay đổi hoàn toàn các tính toán chính trị. Bất kỳ ai ra tranh cử tại một khu vực bầu cử đầy cạnh tranh vào tháng 11 năm 2026 sẽ không chỉ phải e sợ Trump, mà còn phải lo ngại về giá xăng dầu, sự mệt mỏi của công chúng đối với chiến tranh, và câu hỏi tại sao lính Mỹ lại một lần nữa bị sa lầy tại một khu vực mà Trump từng tuyên bố hùng hồn rằng sẽ giữ nước Mỹ tránh xa khỏi đó.
Như vậy, Tổng thống chưa phải đối mặt với một cuộc nổi loạn thực sự ngay trong lòng Quốc hội. Ít nhất là chưa. Nhưng ông lại đang phải đối mặt với một điều thậm chí còn rắc rối hơn: những tiền lệ có khả năng lặp lại. 4 nghị sĩ Cộng hòa đã lên tiếng về vấn đề Iran. Sáu nghị sĩ về vấn đề Ukraine. Một Chủ tịch Hạ viện không còn có thể đơn thuần thao túng các cuộc bỏ phiếu để xóa bỏ những vấn đề bất lợi một cách dễ dàng nữa. Một Thượng viện, nơi mà những nghị sĩ Cộng hòa đầu tiên cũng đang bắt đầu giơ tay bày tỏ sự phản đối. Đối với Trump, điều này chưa cấu thành một sự sụp đổ hoàn toàn. Nhưng đó lại là một tín hiệu rất xấu, đang cảnh báo sớm tới Trump mang tính chất vô cùng mạnh mẽ.
Vũ Thái An, người lính VNCH, ngày 5-6-2026