SAU PHẦN LAN: NAY ĐẾN LITAUEN MỘT THÀNH VIÊN KHÁC CỦA NATO ĐÃ SẴN SÀNG DỠ BỎ LỆNH CẤM VŨ KHÍ HẠT NHÂN

Trong một cuộc bỏ phiếu mang tính bước ngoặt vào giữa tháng 6, quốc hội Phần Lan đã quyết định dỡ bỏ lệnh cấm quốc gia đối với vũ khí hạt nhân vốn đã tồn tại hàng thập niên. Theo luật sửa đổi, Phần Lan giờ đây sẽ cho phép nhập cảng, quá cảnh và vận chuyển vũ khí hạt nhân qua lãnh thổ nước này.

Hiện tại, một nước láng giềng khác của Nga trong khối NATO cũng đang đi theo hướng tương tự.

Litauen bãi bỏ các đạo luật cũ

Litauen đang chuẩn bị cho một thay đổi căn bản trong chiến lược quốc phòng quốc gia. Vào ngày 2 tháng 7, Tổng thống Gitanas Nausėda thông báo rằng các nhà lãnh đạo chính trị của đất nước đã đồng ý sửa đổi hiến pháp để cho phép khai triển vũ khí hạt nhân của nước ngoài trên lãnh thổ Litauen. Luật hiện hành, được gọi là Điều 137, quy định rõ ràng việc cấm vũ khí hủy diệt hàng loạt và các căn cứ quân sự nước ngoài. Tuy nhiên, các quan chức hiện coi những quy định này đã lỗi thời.

Chính phủ tại Vilnius đặt mục tiêu tăng cường an ninh quốc gia bằng cách tiếp nhận binh sĩ Đức cũng như sự bảo đảm về hạt nhân từ Pháp.

Đài phát thanh truyền hình công cộng LRT đưa tin rằng các nhà lãnh đạo chính trị phần lớn đã thống nhất về vấn đề này. "Ý kiến ​​gần như đồng thuận tuyệt đối. Hầu hết các trưởng nhóm nghị sĩ đều cho rằng Điều 137 đã trở nên lỗi thời và không chỉ nên sửa đổi mà cần phải bãi bỏ hoàn toàn," ông Nausėda phát biểu với báo giới.

Các nhà lập pháp giờ đây phải quyết định cách thức thực hiện thay đổi pháp lý này. Họ có thể tổ chức một cuộc trưng cầu dân ý toàn quốc hoặc noi gương Phần Lan gần đây và tiến hành bỏ phiếu trực tiếp tại quốc hội.

Những lo ngại về an ninh

Quốc gia vùng Baltic này muốn hành động nhanh chóng để củng cố an ninh. Ông Nausėda nhấn mạnh tầm quan trọng của tốc độ khi tuyên bố: "Sẽ thật đáng tiếc nếu chúng ta trở thành mắt xích yếu nhất hoặc một 'vùng xám' trong NATO." Bất chấp những lo ngại này, Litauen vốn đã là một trong những thành viên cam kết mạnh mẽ nhất của liên minh. Theo báo cáo của NATO về chi tiêu quốc phòng, nước này đã chi tới 4% GDP cho quốc phòng vào năm 2025, mức cao thứ hai chỉ sau Ba Lan.

Quốc gia này hiện đang tiếp nhận một nhóm tác chiến đa quốc gia của NATO với nhiệm vụ răn đe hành động gây hấn. Lực lượng này bao gồm việc hiện diện thường trực lên tới 5.000 binh sĩ Đức nhằm hỗ trợ bảo vệ lãnh thổ quốc gia.

Một khu vực lân cận có vũ khí hạt nhân

Vị trí địa lý giải thích lý do tại sao các quan chức Litauen lại lo ngại đến vậy. Đất nước này có biên giới giáp với các khu vực được quân sự hóa mạnh mẽ; Cả Belarus và vùng Kaliningrad của Nga đều sở hữu các hệ thống vũ khí có khả năng mang đầu đạn hạt nhân, nằm ngay sát biên giới Litauen.

Để đối phó với mối đe dọa này, Vilnius đang tìm kiếm sự hỗ trợ từ các đồng minh Tây phương. Tờ *Financial Times* đưa tin rằng Mỹ hiện đang cân nhắc việc triển khai vũ khí dọc theo sườn phía đông của NATO.

Trong khi đó, các quốc gia Âu châu khác cũng đang tìm kiếm những thỏa thuận an ninh mới. Na Uy đã bắt đầu chấp nhận đề nghị của Pháp về việc cung cấp "chiếc ô" an ninh hạt nhân, và Litauen dường như cũng sẵn sàng làm theo.

Ông Medvedew: "Nằm trong danh sách mục tiêu hạt nhân của Nga"

Sau quyết định mang tính bước ngoặt của Phần Lan, ông Dmitry Medwedew,  Phó Chủ tịch Hội đồng An ninh Nga,  tuyên bố rằng Phần Lan đã chính thức lọt vào danh sách các mục tiêu hạt nhân của Nga.

"Phần Lan đã dỡ bỏ lệnh cấm triển khai vũ khí hạt nhân. Điều này thay đổi điều gì đối với người dân Phần Lan? Chỉ là một chi tiết nhỏ thôi: đất nước của họ giờ đây đã nằm trong danh sách mục tiêu hạt nhân của Nga. Hãy vui mừng đi, Phần Lan,  các bạn đã đạt đến đỉnh cao của sự an toàn rồi đấy!" ông Medwedew viết trên mạng xã hội X.

Vũ Thái An, người lính VNCH, ngày 4-7-2026