TRUMP ĐÃ ĐƯA NƯỚC MỸ ĐẾN VỚI NGUY CƠ PHÁ SẢN - "SỰ SUY GIẢM CỦA MỘT CƯỜNG QUỐC THẾ GIỚI"

Artikel von Sarah Dapena Fernandez, trên DER WESTEN, ngày 25-8: Đồng hồ nợ công của Mỹ hiện chỉ đang chạy theo một chiều duy nhất. Lần đầu tiên, nợ công đã vượt mốc 40 nghìn tỷ USD, đầy choáng ngợp. Khi ông Donald Trump thúc đẩy thêm các sáng kiến ​​tốn kém, các chuyên gia tài chính cảnh báo về một vòng xoáy nợ nần với những hậu quả nghiêm trọng cho toàn bộ đất nước.

Theo Bộ Tài chính Mỹ, khoản nợ gần đây đã ở mức 40.047.425.768.420 USD, như tờ *Tagesspiegel* đưa tin. Một năm trước, con số này vào khoảng 37,2 nghìn tỷ USD. Điều này có nghĩa là gần 3 nghìn tỷ USD đã phát sinh thêm chỉ trong vòng mười hai tháng.

Núi Nợ Của Mỹ

40,05 nghìn tỷ USD: Nợ công của Mỹ lần đầu tiên vượt qua ngưỡng này.

Gần 3 nghìn tỷ USD trong một năm: 12 tháng trước, mức nợ vào khoảng 37,2 nghìn tỷ USD.

3 tỷ USD tiền lời mỗi ngày: Theo tờ *Frankfurter Rundschau*, đây là gánh nặng lãi suất hàng ngày hiện tại.

50 nghìn tỷ USD: Chuyên gia tài chính Michael Peterson tin rằng mức này có thể đạt tới chỉ trong vòng 6 năm nếu duy trì tốc độ hiện tại.

Nợ Nần Gia Tăng Với Tốc Độ Ngày Càng Nhanh

Tốc độ gia tăng này đặc biệt đáng báo động. Theo tờ *Frankfurter Rundschau*, mốc 40 nghìn tỷ USD đã bị vượt qua sớm hơn hơn 2 năm so với dự báo của Văn phòng Ngân sách Quốc hội Mỹ vào năm 2023. Mười năm trước, khoản nợ chỉ ở mức khoảng 20 nghìn tỷ USD.

Do đó, ông Michael Peterson thuộc Quỹ Peter G. Peterson, một tổ chức phi đảng phái của Mỹ chuyên tập trung vào các thách thức kinh tế và tài chính dài hạn, đang cảnh báo về cột mốc lớn tiếp theo. Nếu Mỹ tiếp tục đi theo lộ trình này, nợ công có thể chạm mốc 50 nghìn tỷ USD chỉ trong sáu năm nữa. "Chúng ta đang thực sự đặt nền kinh tế và tương lai của đất nước vào tình thế rủi ro," ông phát biểu, theo tin từ CNN.

3 tỷ USD mỗi ngày

Vấn đề thực sự không còn chỉ nằm ở tổng số tiền khổng lồ đó nữa. Các khoản thanh toán lãi suất cho nợ hiện tại đang ngốn một phần ngày càng lớn trong ngân sách Mỹ. Theo tờ *Frankfurter Rundschau*, Washington hiện phải trả khoảng 3 tỷ USD tiền lãi mỗi ngày. Hệ quả là chính phủ hiện đang chi nhiều tiền cho việc trả lãi nợ hơn là cho quốc phòng hay chương trình Medicaid. Maya MacGuineas, chủ tịch Ủy ban Ngân sách Liên bang có Trách nhiệm (CRFB), một tổ chức phi đảng phái, cũng đang lên tiếng cảnh báo. Rốt cuộc, gánh nặng này sẽ đè lên vai người dân. Mức nợ cao có thể tác động đến lạm phát và lãi suất, đồng thời làm giảm sự linh hoạt về tài chính cần thiết để ứng phó với các cuộc khủng hoảng.

Lời cảnh báo của bà rất đanh thép: "Thật đáng báo động khi thấy sự suy giảm tài chính của một cường quốc toàn cầu lại có thể dễ dàng dự đoán đến thế." Ngoài ra, chi phí cho lương hưu và chăm sóc sức khỏe đang gia tăng khi ngày càng nhiều người thuộc thế hệ "Baby Boomer" (thế hệ bùng nổ dân số sau Thế chiến II) rút khỏi lực lượng lao động.

Ông Trump làm trầm trọng thêm vấn đề

Tuy nhiên, ông Trump không phải là người duy nhất chịu trách nhiệm cho khối nợ khổng lồ của Mỹ. Các nguyên nhân đã tích tụ qua nhiều thập niên và nhiều đời chính quyền. Việc cắt giảm thuế, các cuộc chiến tranh, chi tiêu xã hội và hàng tỷ đô la viện trợ cứu trợ đại dịch COVID-19 đều góp phần vào tình trạng này.

Dù vậy, các chính sách của ông Trump có thể khiến tình hình trở nên tồi tệ hơn. Theo tính toán của Văn phòng Ngân sách Quốc hội, đạo luật "One Big Beautiful Bill Act" (tạm dịch: Đạo luật về Dự luật Lớn và Tuyệt vời), được thông qua cho năm 2025, dự kiến ​​sẽ làm tăng nợ công thêm khoảng 4,7 nghìn tỷ USD trong những năm tới. Các báo cáo cũng chỉ ra những chi phí phát sinh từ nguy cơ xảy ra chiến tranh với Iran và hậu quả tài chính từ các chính sách thuế quan của ông.

Liệu Mỹ có thực sự đối mặt với nguy cơ phá sản?

Tuy nhiên, không có nguy cơ xảy ra tình trạng vỡ nợ quốc gia theo kiểu truyền thống. Hoa Kỳ vay nợ bằng chính đồng tiền của mình, và đồng đô la vẫn giữ vị thế đặc biệt trong hệ thống tài chính quốc tế. Điều này mang lại cho Washington nhiều dư địa xoay xở hơn đáng kể so với nhiều quốc gia mắc nợ cao khác.

Khối nợ toàn cầu tăng nhanh – khi khủng hoảng tài chính rình rập

Dù vậy, điều này không có nghĩa là tình hình đã an toàn. Yếu tố quyết định nằm ở mức độ tin tưởng của các nhà đầu tư vào trái phiếu chính phủ Mỹ và mức lãi suất mà họ yêu cầu. Nếu lãi suất tiếp tục tăng, Washington sẽ buộc phải vay những khoản tiền ngày càng lớn chỉ để chi trả cho các nghĩa vụ tài chính hiện có.

Một vòng luẩn quẩn nguy hiểm

Đó chính là nơi tiềm ẩn rủi ro dài hạn. Nợ nhiều hơn đồng nghĩa với chi phí lãi vay cao hơn. Ngược lại, chi phí lãi vay cao hơn sẽ làm giảm nguồn lực dành cho cơ sở hạ tầng, nghiên cứu hoặc các chức năng khác của chính phủ.

Nhà kinh tế học Gabriel Felbermayr cũng coi mức nợ doanh nghiệp cao tại Mỹ là một vấn đề đáng lo ngại. Theo tờ *Frankfurter Rundschau*, ông không thấy dấu hiệu nào cho thấy tình hình sẽ sớm được cải thiện nhanh chóng. Do đó, con số 40 nghìn tỷ USD không hẳn là đỉnh điểm của một cuộc khủng hoảng, mà đúng hơn là một tín hiệu cảnh báo nghiêm trọng.

Vũ Thái An, người lính VNCH, ngày 30-8-2026