BA LAN VỚI THƯƠNG VỤ MUA VŨ KHÍ LỚN NHẤT TRONG LỊCH SỬ CỦA NAM HÀN THỜI HẬU CHIẾN TRANH LẠNH

Trong vài năm gần đây, Ba Lan đã trở thành khách hàng vũ khí lớn nhất của Nam Hàn, ký hàng loạt hợp đồng trị giá hàng chục tỷ USD để mua xe tăng, đại pháo, chiến đấu cơ và hệ thống hỏa tiễn. Đây không chỉ là một thương vụ mua bán đơn thuần, mà là một bước ngoặt chiến lược trong cấu trúc an ninh Âu châu sau chiến tranh Ukraine.

Từ sau năm 2022, Ba Lan đã ký một loạt hợp đồng lớn với các tập đoàn quốc phòng Nam Hàn như Hyundai Rotem, Hanwha Aerospace và Korea Aerospace Industries. Trong đó Ba Lan đã đặt mua của Nam Hàn:

- 1000 Xe tăng K2 Black Panther. Một phần được giao ngay từ Nam Hàn, phần còn lại sẽ sản xuất tại Ba Lan (K2PL).

- 672 đại pháo K9 Thunder. Đây là một trong những pháo tự hành tối tân nhất thế giới.

- 48 máy bay chiến đấu FA-50. Được dùng để thay thế các máy bay MiG-29 thời Liên Xô.

- Hàng trăm hệ thống phóng K239 Chunmoo, tương tự hỏa tiễn HIMARS của Mỹ.

Tổng giá trị các hợp đồng được ước tính từ 20–25 tỷ USD, khiến Ba Lan trở thành khách hàng quốc phòng lớn nhất của Nam Hàn.

Lý do Ba Lan chọn mua vũ khí của Hàn Quốc:

- Trước hết vì tốc độ giao hàng của Nam Hàn rất nhanh. Các nhà sản xuất Âu châu thường mất 5–10 năm để giao vũ khí. Ngược lại, Hàn Quốc cam kết giao chỉ trong từ 1 đến 2 năm. Điều này hết sức quan trọng sau khi Ba Lan chuyển hàng trăm xe tăng và đại pháo của mình cho Ukraine.

- Sau hết, kỹ nghệ vũ khí của Nam Hàn tối tân nhưng giá rẻ hơn vũ khí Tây phương khá nhiều.

Ví dụ: xe tăng K2 của Hàn Quốc có kỹ thuật tương đương với xe tăng Leopard 2 hoặc Abrams nhưng giá thấp hơn đáng kể. Điều này giúp Ba Lan có thể mở rộng nhanh chóng lực lượng thiết giáp.

Một yếu tố rất quan trọng khác nữa là Nam Hàn còn đồng ý chuyển giao kỹ thuật và cho phép sản xuất vũ khí của mình tại Ba Lan như xe tăng K2PL và đại pháo K9PL. Điều này giúp cho Ba Lan xây dựng được ngành kỹ nghệ quốc phòng phát triển.

Quan hệ chiến lược mới giữa Ba Lan và Nam Hàn: Warschaw và Seoul đang xây dựng mối quan hệ quốc phòng sâu rộng, vượt xa việc mua bán đơn thuần.

Ba Lan muốn trở thành trung tâm sản xuất vũ khí cho Đông Âu, còn Nam Hàn lại muốn mở rộng thị trường vũ khí cho NATO.

Những điều trên đây có ý nghĩa chiến lược đối với Ba Lan, bởi Ba Lan đang có tham vọng muốn xây dựng một quân đội mạnh nhất Âu châu.

Sau khi chiến tranh Ukraine nổ ra, Ba Lan đã đặt mục tiêu đưa số lượng quân đội lên 300.000 quân, có lực lượng thiết giáp lớn nhất Âu châu.

Những hợp đồng với Nam Hàn giúp Ba Lan tăng nhanh số lượng vũ khí theo chuẩn hóa của NATO để thay thế cho kho vũ khí đã lạc hậu của Liên Xô cũ.

Ngoài ra, Ba Lan đang muốn đóng vai trò trở thành trung tâm quân sự ở Đông Âu, như một pháo đài NATO vững chắc ở sườn phía đông Âu châu. Bởi vậy Ba Lan cần nhiều hơn nữa xe tăng, pháo tầm xa và hệ thống hỏa tiễn tối tân với giá khá hạ hơn bất cứ vũ khí nào tương đồng như của Mỹ và Âu châu sản xuất.

Thương vụ Nam Hàn bán vũ khí cho Ba Lan còn đánh dấu sự nổi lên của Nam Hàn như một cường quốc mới xuất khẩu vũ khí. Trước đây thị trường này bị thống trị bởi Mỹ, Nga, Pháp, Đức, Anh. Nhưng hiện nay Nam Hàn đã vươn lên, nằm trong nhóm 10 nước xuất khẩu vũ khí lớn nhất thế giới.

Thương vụ Nam Hàn bán vũ khí cho Ba Lan giúp Ba Lan trở thành cửa ngõ để vũ khí Nam Hàn thâm nhập thị trường Âu châu.

Dù mang lại nhiều lợi ích cho cả Ba Lan và Nam Hàn, nhưng thương vụ này cũng gây sóng gió trong dư luận Ba Lan. Bởi nước này đang phải chi hơn 4,5 % GDP cho quốc phòng, cao nhất trong các thành viên NATO. Thương vụ này còn khiến Ba Lan phụ thuộc vào nguồn cung vũ khí ngoài Âu châu. Một số nước EU còn bày tỏ lo ngại rằng, việc Ba Lan mua vũ khí từ Nam Hàn sẽ làm suy yếu ngành kỹ nghệ quốc phòng của Âu châu.

Thêm nữa, xử dụng các loại vũ khí từ nhiều nước khác nhau có thể gây khó cho bảo dưỡng, huấn luyện, và tiếp liệu.

Việc Ba Lan mua vũ khí của Nam Hàn không chỉ là một thương vụ quân sự lớn mà còn phản ánh sự thay đổi sâu sắc trong cấu trúc an ninh Âu châu:

- Ba Lan đang nhanh chóng xây dựng lực lượng quân sự mạnh nhất Đông Âu.

- Nam Hàn đang nổi lên như một nhà cung cấp vũ khí thế giới.

- Chiến tranh Ukraine đã thúc đẩy một cuộc tái vũ trang quy mô lớn ở Âu châu.

Vũ Thái An, người lính VNCH, ngày 17-3-2026